Η συμφωνία, η οποία υπεγράφη αρχικά από τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν τον Σεπτέμβριο, ορίζει ότι «οποιαδήποτε επιθετική ενέργεια» εναντίον μιας χώρας θεωρείται επίθεση εναντίον όλων
Γεωπολιτικό σεισμό προκαλεί η νέα στρατηγική της Τουρκίας, η οποία επιδιώκει να προσχωρήσει στην αμυντική συμμαχία μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και του πυρηνικά εξοπλισμένου Πακιστάν, σύμφωνα με πηγές του Bloomberg, ανοίγοντας τον δρόμο για μια νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας στον ευρασιατικό χώρο, που θα μπορούσε να μετατοπίσει την ισορροπία δυνάμεων στη Μέση Ανατολή και πέραν αυτής.
Η συμφωνία, η οποία υπεγράφη αρχικά από τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν τον Σεπτέμβριο, ορίζει ότι «οποιαδήποτε επιθετική ενέργεια» εναντίον μιας χώρας θεωρείται επίθεση εναντίον όλων.
Αυτό, βεβαίως προσιδιάζει στο Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, στο οποίο η Τουρκία αποτελεί τη μεγαλύτερη στρατιωτική δύναμη μετά τις ΗΠΑ.
Οι συνομιλίες βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο και μια συμφωνία είναι πολύ πιθανή, δήλωσαν οι πηγές, οι οποίες μίλησαν στο αμερικανικό μέσο υπό τον όρο της ανωνυμίας.
Σύγκλιση συμφερόντων όχι αρχών
Το γεγονός ότι η Σαουδική Αραβία, η Τουρκία και το Πακιστάν οδεύουν προς μια αμοιβαία αμυντική συμμαχία επανέφερε στο προσκήνιο τις μεταβαλλόμενες δυναμικές ασφαλείας στη Μέση Ανατολή και τη Νότια Ασία.
Αν και δεν έχει προκύψει επίσημη επιβεβαίωση, η ίδια η φημολογία αντιπροσωπεύει μια ευρύτερη διαδικασία ανακατάταξης που αναλαμβάνουν μεγάλες περιφερειακές δυνάμεις οι οποίες βιώνουν αλληλεπικαλυπτόμενες στρατηγικές πιέσεις.
Σύμφωνα με αναλυτές, η ιδέα της αυξημένης αμυντικής συνεργασίας μεταξύ Τουρκίας και Σαουδικής Αραβίας δεν είναι καινοφανής.
Τον Μάιο, ο Omer Taspinar του Gulf States Institute δημοσίευσε μια πολιτική ανάλυση που ανέφερε ότι οι περιστάσεις γίνονται πιο ευνοϊκές για μια τουρκο-σαουδική συνεννόηση βασισμένη σε συγκλίνοντα συμφέροντα και όχι στην ιδεολογία.
Η ανάλυση προσδιόρισε τον ρόλο της περιφερειακής αστάθειας, τις αμφιβολίες για τις μακροπρόθεσμες δυτικές δεσμεύσεις ασφαλείας και τα κοινά συμφέροντα σε σχέση με το Ιράν, τους ένοπλους μη κρατικούς δρώντες και την οικονομική ευπάθεια ως παράγοντες που ωθούν και τα δύο κράτη σε ρεαλιστική εμπλοκή.
Αποκαθιστούν τις τραυματισμένες τους σχέσεις Σαουδική Αραβία και Τουρκία
Τα τελευταία χρόνια, το Riyadh και η Άγκυρα έχουν καταβάλει προσπάθειες για να αποκαταστήσουν τις κλονισμένες σχέσεις τους, αυξάνοντας τη διπλωματική αλληλεπίδραση και εξετάζοντας την οικονομική και αμυντική συνεργασία.
Αυτή η αργή προσέγγιση έχει υποκινηθεί από μια επαναξιολόγηση των προτεραιοτήτων, καθώς και τα δύο έθνη ενδιαφέρονται για αυξημένη στρατηγική αυτονομία και επιρροή σε μια πολυπολική περιφερειακή τάξη.
Η αμυντική συνεργασία, πιστεύουν οι αναλυτές, μπορεί να είναι μια λογική συνέχεια αυτής της τάσης, ιδιαίτερα καθώς τα δύο έθνη επενδύουν σε μεγάλο βαθμό στους εγχώριους αμυντικούς τομείς και αναζητούν νέους συμμάχους ασφαλείας.
Στρατηγική (και πυρηνική) συμμαχία χωρίς εξαρτήσεις από τη Δύση
Η πιθανή εμπλοκή του Πακιστάν σε μια τέτοια συμφωνία προσδίδει μια άλλη διάσταση.
Το Πακιστάν διαθέτει ήδη ισχυρές στρατιωτικές και αμυντικές σχέσεις με τη Σαουδική Αραβία και έχει ενισχύσει τις σχέσεις ασφαλείας με την Τουρκία την τελευταία δεκαετία.
Ένα τριμερές σύστημα, αν και ανεπίσημο, θα ενίσχυε την ανταλλαγή πληροφοριών, την αμοιβαία εκπαίδευση και τη συνεργασία στον τομέα των εξοπλισμών, και θα έστελνε το μήνυμα ότι οι σχέσεις ασφαλείας στη Νότια Ασία μεταβάλλονται ώστε να είναι ανεξάρτητες από τις παραδοσιακές συμμαχίες υπό την ηγεσία της Δύσης.
Οι προκλήσεις και ο περιφερειακός ανταγωνισμός
Παρατηρητές προειδοποιούν ότι οποιαδήποτε ενέργεια προς ένα επίσημο σύμφωνο αμοιβαίας άμυνας θα αντιμετώπιζε πολιτικές, υλικοτεχνικές και διπλωματικές προκλήσεις.
Ο τοπικός ανταγωνισμός, τα εθνικά συμφέροντα και οι ξένες επιρροές ενδέχεται να περιορίσουν την έκταση μιας τέτοιας συνεργασίας.
Ωστόσο, το γεγονός και μόνο ότι η συζήτηση φουντώνει αναδεικνύει το μεταβαλλόμενο στρατηγικό περιβάλλον, όπου μεσαίες δυνάμεις επανακαθορίζουν ενεργά τις συμμαχίες τους για να υπερασπιστούν τα συμφέροντά τους και να διαμορφώσουν την περιφερειακή ισορροπία δυνάμεων.
Συναγερμός για την ελληνική συστοιχία Patriot που έχει αναπτυχθεί στη Σαουδική Αραβία
Στον απόηχο της υπό συμφωνία στρατηγικής συμμαχίας, τίθεται εύλογα το ερώτημα για την τύχη των ελληνικών συστημάτων Patriot που είναι σταυθμευμένα στη Σαουδική Αραβία.
Επισημαίνεται, ότι τον Αύγουστο ανακοινώθηκε η παράταση της παραμονής της ελληνικής συστοιχίας «Patriot» στη Σαουδική Αραβία, με στελέχη της Πολεμικής Αεροπορίας να στέλνονται από την κυβέρνηση χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από τα σύνορα, να φυλάνε ενεργειακές και άλλες υποδομές της ελίτ της χώρας και τους επιχειρηματικούς ομίλους ενάντια στη δράση των Houthis και άλλων παραγόντων, στηρίζοντας έτσι την ισραηλινή βαρβαρότητα στο Ισραήλ.
Αρμόδιες πηγές του ΓΕΑ επιβεβααίωσαν τότε ότι η κυβέρνηση ανταποκρίνεται θετικά στο «αίτημα» που υπέβαλε το Ριάντ, ώστε η λεγόμενη «Ελληνική Δύναμη Σαουδικής Αραβίας», η οποία αναπτύχθηκε στη χώρα τον Σεπτέμβριο του 2021, να παραμείνει εκεί για άλλον έναν χρόνο, τουλάχιστον έως τον Νοέμβριο του 2026.
Προσπάθησαν δε να παρουσιάσουν υποτιθέμενα οφέλη από την ανάπτυξη της Δύναμης, του τύπου ότι οι Σαουδάραβες παρέχουν στην Αθήνα αναγκαία ανταλλακτικά για τα μεταγωγικά C130 της ΠΑ, ή για τα ελικόπτερα «Apache» της Αεροπορίας Στρατού βελτιώνοντας τις διαθεσιμότητες.
www.bankingnews.gr
Η συμφωνία, η οποία υπεγράφη αρχικά από τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν τον Σεπτέμβριο, ορίζει ότι «οποιαδήποτε επιθετική ενέργεια» εναντίον μιας χώρας θεωρείται επίθεση εναντίον όλων.
Αυτό, βεβαίως προσιδιάζει στο Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, στο οποίο η Τουρκία αποτελεί τη μεγαλύτερη στρατιωτική δύναμη μετά τις ΗΠΑ.
Οι συνομιλίες βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο και μια συμφωνία είναι πολύ πιθανή, δήλωσαν οι πηγές, οι οποίες μίλησαν στο αμερικανικό μέσο υπό τον όρο της ανωνυμίας.
Σύγκλιση συμφερόντων όχι αρχών
Το γεγονός ότι η Σαουδική Αραβία, η Τουρκία και το Πακιστάν οδεύουν προς μια αμοιβαία αμυντική συμμαχία επανέφερε στο προσκήνιο τις μεταβαλλόμενες δυναμικές ασφαλείας στη Μέση Ανατολή και τη Νότια Ασία.
Αν και δεν έχει προκύψει επίσημη επιβεβαίωση, η ίδια η φημολογία αντιπροσωπεύει μια ευρύτερη διαδικασία ανακατάταξης που αναλαμβάνουν μεγάλες περιφερειακές δυνάμεις οι οποίες βιώνουν αλληλεπικαλυπτόμενες στρατηγικές πιέσεις.
Σύμφωνα με αναλυτές, η ιδέα της αυξημένης αμυντικής συνεργασίας μεταξύ Τουρκίας και Σαουδικής Αραβίας δεν είναι καινοφανής.
Τον Μάιο, ο Omer Taspinar του Gulf States Institute δημοσίευσε μια πολιτική ανάλυση που ανέφερε ότι οι περιστάσεις γίνονται πιο ευνοϊκές για μια τουρκο-σαουδική συνεννόηση βασισμένη σε συγκλίνοντα συμφέροντα και όχι στην ιδεολογία.
Η ανάλυση προσδιόρισε τον ρόλο της περιφερειακής αστάθειας, τις αμφιβολίες για τις μακροπρόθεσμες δυτικές δεσμεύσεις ασφαλείας και τα κοινά συμφέροντα σε σχέση με το Ιράν, τους ένοπλους μη κρατικούς δρώντες και την οικονομική ευπάθεια ως παράγοντες που ωθούν και τα δύο κράτη σε ρεαλιστική εμπλοκή.
Αποκαθιστούν τις τραυματισμένες τους σχέσεις Σαουδική Αραβία και Τουρκία
Τα τελευταία χρόνια, το Riyadh και η Άγκυρα έχουν καταβάλει προσπάθειες για να αποκαταστήσουν τις κλονισμένες σχέσεις τους, αυξάνοντας τη διπλωματική αλληλεπίδραση και εξετάζοντας την οικονομική και αμυντική συνεργασία.
Αυτή η αργή προσέγγιση έχει υποκινηθεί από μια επαναξιολόγηση των προτεραιοτήτων, καθώς και τα δύο έθνη ενδιαφέρονται για αυξημένη στρατηγική αυτονομία και επιρροή σε μια πολυπολική περιφερειακή τάξη.
Η αμυντική συνεργασία, πιστεύουν οι αναλυτές, μπορεί να είναι μια λογική συνέχεια αυτής της τάσης, ιδιαίτερα καθώς τα δύο έθνη επενδύουν σε μεγάλο βαθμό στους εγχώριους αμυντικούς τομείς και αναζητούν νέους συμμάχους ασφαλείας.
Στρατηγική (και πυρηνική) συμμαχία χωρίς εξαρτήσεις από τη Δύση
Η πιθανή εμπλοκή του Πακιστάν σε μια τέτοια συμφωνία προσδίδει μια άλλη διάσταση.
Το Πακιστάν διαθέτει ήδη ισχυρές στρατιωτικές και αμυντικές σχέσεις με τη Σαουδική Αραβία και έχει ενισχύσει τις σχέσεις ασφαλείας με την Τουρκία την τελευταία δεκαετία.
Ένα τριμερές σύστημα, αν και ανεπίσημο, θα ενίσχυε την ανταλλαγή πληροφοριών, την αμοιβαία εκπαίδευση και τη συνεργασία στον τομέα των εξοπλισμών, και θα έστελνε το μήνυμα ότι οι σχέσεις ασφαλείας στη Νότια Ασία μεταβάλλονται ώστε να είναι ανεξάρτητες από τις παραδοσιακές συμμαχίες υπό την ηγεσία της Δύσης.
Οι προκλήσεις και ο περιφερειακός ανταγωνισμός
Παρατηρητές προειδοποιούν ότι οποιαδήποτε ενέργεια προς ένα επίσημο σύμφωνο αμοιβαίας άμυνας θα αντιμετώπιζε πολιτικές, υλικοτεχνικές και διπλωματικές προκλήσεις.
Ο τοπικός ανταγωνισμός, τα εθνικά συμφέροντα και οι ξένες επιρροές ενδέχεται να περιορίσουν την έκταση μιας τέτοιας συνεργασίας.
Ωστόσο, το γεγονός και μόνο ότι η συζήτηση φουντώνει αναδεικνύει το μεταβαλλόμενο στρατηγικό περιβάλλον, όπου μεσαίες δυνάμεις επανακαθορίζουν ενεργά τις συμμαχίες τους για να υπερασπιστούν τα συμφέροντά τους και να διαμορφώσουν την περιφερειακή ισορροπία δυνάμεων.
Συναγερμός για την ελληνική συστοιχία Patriot που έχει αναπτυχθεί στη Σαουδική Αραβία
Στον απόηχο της υπό συμφωνία στρατηγικής συμμαχίας, τίθεται εύλογα το ερώτημα για την τύχη των ελληνικών συστημάτων Patriot που είναι σταυθμευμένα στη Σαουδική Αραβία.
Επισημαίνεται, ότι τον Αύγουστο ανακοινώθηκε η παράταση της παραμονής της ελληνικής συστοιχίας «Patriot» στη Σαουδική Αραβία, με στελέχη της Πολεμικής Αεροπορίας να στέλνονται από την κυβέρνηση χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από τα σύνορα, να φυλάνε ενεργειακές και άλλες υποδομές της ελίτ της χώρας και τους επιχειρηματικούς ομίλους ενάντια στη δράση των Houthis και άλλων παραγόντων, στηρίζοντας έτσι την ισραηλινή βαρβαρότητα στο Ισραήλ.
Αρμόδιες πηγές του ΓΕΑ επιβεβααίωσαν τότε ότι η κυβέρνηση ανταποκρίνεται θετικά στο «αίτημα» που υπέβαλε το Ριάντ, ώστε η λεγόμενη «Ελληνική Δύναμη Σαουδικής Αραβίας», η οποία αναπτύχθηκε στη χώρα τον Σεπτέμβριο του 2021, να παραμείνει εκεί για άλλον έναν χρόνο, τουλάχιστον έως τον Νοέμβριο του 2026.
Προσπάθησαν δε να παρουσιάσουν υποτιθέμενα οφέλη από την ανάπτυξη της Δύναμης, του τύπου ότι οι Σαουδάραβες παρέχουν στην Αθήνα αναγκαία ανταλλακτικά για τα μεταγωγικά C130 της ΠΑ, ή για τα ελικόπτερα «Apache» της Αεροπορίας Στρατού βελτιώνοντας τις διαθεσιμότητες.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών