Η σύγκρουση μεταξύ Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν φαίνεται να εισέρχεται σε μια νέα και ιδιαίτερα επικίνδυνη φάση, με τις τελευταίες στρατιωτικές κινήσεις να ενισχύουν τα σενάρια για πιθανή κλιμάκωση στον Περσικό Κόλπο.
Σύμφωνα με ανάλυση των EurAsian Times, δύο πρόσφατες εξελίξεις δείχνουν ότι η Ουάσιγκτον μπορεί να προετοιμάζει στρατιωτική επιχείρηση με στόχο τα ιρανικά νησιά στο Στενό του Ορμούζ, έναν από τους πιο κρίσιμους ενεργειακούς διαδρόμους στον κόσμο.
Η πρώτη εξέλιξη ήταν ο αμερικανικός βομβαρδισμός της Kharg Island, ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά κέντρα του Ιράν. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump δήλωσε ότι οι στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο νησί «καταστράφηκαν ολοσχερώς», επισημαίνοντας ωστόσο ότι οι αμερικανικές δυνάμεις απέφυγαν να πλήξουν τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, οι οποίες αποτελούν βασικό πυλώνα της ιρανικής οικονομίας.
Ταυτόχρονα, οι ΗΠΑ έδωσαν εντολή για ανάπτυξη περίπου 2.500 πεζοναυτών σε αμφίβια πολεμικά πλοία που κατευθύνονται προς τη Μέση Ανατολή. Η κίνηση αυτή ερμηνεύεται από αρκετούς στρατιωτικούς αναλυτές ως προετοιμασία για πιθανή απόβαση σε ιρανικά νησιά στην περιοχή.
Ο στόχος για έλεγχο του Στενού του Ορμούζ
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους στον πλανήτη, καθώς από εκεί διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου.
Η διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στο στενό αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα για τις ΗΠΑ, ιδιαίτερα μετά τις επανειλημμένες επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια και εμπορικά πλοία στην περιοχή.
Οι αμερικανικές δυνάμεις εξετάζουν το ενδεχόμενο κατάληψης συγκεκριμένων ιρανικών νησιών, ώστε να μπορούν να ελέγχουν τις θαλάσσιες προσβάσεις και να προστατεύσουν τη διεθνή ναυτιλία.
Το ιστορικό προηγούμενο του 1988
Ωστόσο, ένα παρόμοιο σενάριο είχε εξεταστεί και στο παρελθόν. Κατά τη διάρκεια του πολέμου μεταξύ Ιράν και Ιράκ την περίοδο 1980–1988, οι δύο πλευρές επιτίθεντο συστηματικά σε πετρελαιοφόρα πλοία στο Στενό του Ορμούζ, σε μια περίοδο που έμεινε γνωστή ως «Tanker War».
Συνολικά περισσότερα από 450 εμπορικά πλοία δέχθηκαν επιθέσεις, εκ των οποίων σχεδόν 250 ήταν δεξαμενόπλοια, ενώ εκατοντάδες ναυτικοί έχασαν τη ζωή τους.
Η ένταση κορυφώθηκε τον Απρίλιο του 1988, όταν οι αμερικανικές δυνάμεις εξαπέλυσαν την επιχείρηση Operation Praying Mantis, καταστρέφοντας μεγάλο μέρος του ιρανικού στόλου στον Περσικό Κόλπο.
Η συγκεκριμένη σύγκρουση θεωρείται από πολλούς αναλυτές η μεγαλύτερη ναυτική μάχη των ΗΠΑ μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Το σχέδιο εισβολής που δεν υλοποιήθηκε
Την ίδια περίοδο, σύμφωνα με τον πρώην αξιωματικό του αμερικανικού ναυτικού Malcolm Nance, η Ουάσιγκτον είχε εξετάσει ακόμη και το ενδεχόμενο χερσαίας εισβολής σε ιρανικά νησιά στο Στενό του Ορμούζ.
Στο επίκεντρο του σχεδίου βρίσκονταν τα νησιά: Larak Island, Hormuz Island, Qeshm Island, Hengam Island.
Η κατάληψή τους θα επέτρεπε στις ΗΠΑ να απομονώσουν τη βασική ιρανική ναυτική βάση στο Bandar Abbas και να ελέγξουν πλήρως τις θαλάσσιες προσβάσεις στο στενό.
Ωστόσο, το σχέδιο τελικά εγκαταλείφθηκε, καθώς οι στρατιωτικοί αναλυτές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι θα μπορούσε να οδηγήσει σε μακροχρόνια και εξαιρετικά επικίνδυνη στρατιωτική εμπλοκή.
Ο φόβος των Basij και μιας ανεξέλεγκτης σύγκρουσης
Ο βασικός λόγος που η Ουάσιγκτον εγκατέλειψε το σχέδιο ήταν ο φόβος μιας μαζικής αντίδρασης από τις ιρανικές δυνάμεις και τις παραστρατιωτικές μονάδες των Basij. Οι συγκεκριμένες δυνάμεις θα μπορούσαν να εξαπολύσουν επιθέσεις αυτοκτονίας, πυραυλικά πλήγματα και επιθέσεις με drones, μετατρέποντας τα νησιά σε πραγματικό πεδίο φθοράς για τις αμερικανικές δυνάμεις.
Ακόμη και το 1988, οι στρατιωτικές προσομοιώσεις των ΗΠΑ έδειχναν ότι για μια τέτοια επιχείρηση θα απαιτούνταν τουλάχιστον 6.000 πεζοναύτες, αριθμός σημαντικά μεγαλύτερος από τους περίπου 2.500 που φέρεται να αναπτύσσονται σήμερα.
Παράλληλα, μια τέτοια επιχείρηση θα δημιουργούσε σοβαρά προβλήματα ανεφοδιασμού, καθώς οι γραμμές εφοδιασμού θα περνούσαν από το ίδιο το Στενό του Ορμούζ, το οποίο θα βρισκόταν υπό συνεχή απειλή από ιρανικές επιθέσεις.
Ο κίνδυνος μιας στρατηγικής παγίδας
Για πολλούς στρατιωτικούς αναλυτές, το βασικό δίδαγμα του 1988 παραμένει επίκαιρο. Μια απόβαση των ΗΠΑ σε ιρανικά νησιά στα Στενά του Ορμούζ θα μπορούσε να ερμηνευθεί από την Τεχεράνη ως πλήρης εισβολή στο ιρανικό έδαφος, οδηγώντας σε γενικευμένη σύγκρουση.
Σε ένα τέτοιο σενάριο, οι αμερικανικές δυνάμεις θα μπορούσαν να βρεθούν αντιμέτωπες με συνεχείς επιθέσεις από drones, ναυτικές νάρκες, πυραύλους και ταχύπλοα σκάφη αυτοκτονίας, ενώ οι γραμμές ανεφοδιασμού τους θα παρέμεναν εξαιρετικά ευάλωτες.
Το ιστορικό προηγούμενο δείχνει ότι ακόμη και σε μια περίοδο όπου η στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ ήταν αδιαμφισβήτητη, η Ουάσιγκτον προτίμησε να μην ανοίξει ένα τόσο επικίνδυνο μέτωπο.
Για πολλούς αναλυτές, το συμπέρασμα είναι σαφές: μια στρατιωτική επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε μια στρατηγική παγίδα για τις Ηνωμένες Πολιτείες.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών