Ένα ρωσικό T-90M φέρεται να προχώρησε για περίπου 15 χιλιόμετρα μέσα σε ναρκοπέδια και υπό διαρκείς επιθέσεις πυροβολικού και drones. Το πλήρωμα επέζησε, το άρμα δέχθηκε αλλεπάλληλα πλήγματα και η ιστορία του έρχεται να αναζωπυρώσει μία από τις μεγαλύτερες συζητήσεις του πολέμου στην Ουκρανία: έχουν τελικά τα άρματα μάχης ξεπεραστεί από την εποχή των drones;
Η εικόνα του σύγχρονου πολέμου έχει αλλάξει δραματικά. Τα FPV drones έχουν μετατρέψει το πεδίο της μάχης σε έναν χώρο όπου ένα σχετικά φθηνό μη επανδρωμένο αερόχημα μπορεί να απειλήσει ένα πανάκριβο τεθωρακισμένο όχημα.
Όμως ένα βίντεο που προβλήθηκε από ρωσικά μέσα ενημέρωσης επαναφέρει ένα δυσάρεστο ερώτημα για όσους είχαν προεξοφλήσει το τέλος της εποχής των αρμάτων: πόσα χτυπήματα μπορεί πραγματικά να αντέξει ένα σύγχρονο άρμα πριν καταστραφεί ολοκληρωτικά;
Το περιστατικό, όπως παρουσιάστηκε από τη ρωσική πλευρά, αφορά πλήρωμα T-90M του 228ου Συντάγματος Μηχανοκίνητων Τυφεκιοφόρων της 90ής Μεραρχίας Αρμάτων της Φρουράς.
Κεντρικό πρόσωπο της αφήγησης είναι ο διοικητής του πληρώματος, Denis Dmitriev, με το διακριτικό κλήσης «Krepis».
Σύμφωνα με τη ρωσική αφήγηση, η αποστολή ήταν εξαιρετικά επικίνδυνη: τρία άρματα έπρεπε να προωθηθούν σε συγκεκριμένη γραμμή και να ανοίξουν τον δρόμο για ομάδα εφόδου που ακολουθούσε με ελαφρύτερα οχήματα.
Το T-90M βρέθηκε γρήγορα κάτω από πυρά.
Η κάννη του πυροβόλου υπέστη ζημιά, ενώ αργότερα καταγράφηκαν προβλήματα στα συστήματα παρατήρησης και στον κινητήρα. Παρ' όλα αυτά, σύμφωνα με την περιγραφή του πληρώματος, το άρμα συνέχισε να κινείται.
Και τότε άρχισε το πραγματικό θρίλερ.
Το πλήρωμα φέρεται να έχασε ουσιαστικά την ικανότητα κανονικής παρατήρησης του περιβάλλοντος. Ο οδηγός αναγκαζόταν να κινεί το άρμα με οδηγίες που λάμβανε από τα υπόλοιπα μέλη του πληρώματος, χρησιμοποιώντας εξαιρετικά περιορισμένη οπτική εικόνα.
Το T-90M συνέχισε την πορεία του.
Μπροστά του υπήρχαν νάρκες. Από πάνω του drones. Γύρω του πυρά. Και στο εσωτερικό του τρεις άνθρωποι που γνώριζαν ότι κάθε επόμενο πλήγμα θα μπορούσε να είναι το τελευταίο.
Τα drones δεν σταμάτησαν
Η ρωσική πλευρά υποστηρίζει ότι το άρμα δέχθηκε επανειλημμένες επιθέσεις από μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Σε κάποια στιγμή, το πλήρωμα επιχείρησε να εγκαταλείψει το όχημα. Σύμφωνα με την αφήγηση του Krepis, όμως, η παρουσία των drones έκανε την έξοδο από το άρμα εξαιρετικά επικίνδυνη.
Το πλήρωμα μετακινήθηκε ξανά.
Ένα ακόμη πλήγμα προκάλεσε ζημιά στον κινητήρα. Το άρμα παρέμενε όμως λειτουργικό.
Κάποια στιγμή οι τρεις άνδρες εγκατέλειψαν τελικά το T-90M και αναζήτησαν καταφύγιο σε ένα παλιό πέτρινο κελάρι, όπου προσπάθησαν να προστατευθούν από τα drones.
Εκεί, σύμφωνα με τη ρωσική αφήγηση, παρέμειναν μέχρι να μπορέσουν να επικοινωνήσουν με τις δικές τους δυνάμεις και να διαβιβάσουν τις συντεταγμένες τους.
Ένα UAV φέρεται μάλιστα να τους μετέφερε νερό.
Τελικά, οι τρεις άνδρες επέστρεψαν στις ρωσικές γραμμές.
Για τη συγκεκριμένη αποστολή, η ρωσική πλευρά ανακοίνωσε ότι τα μέλη του πληρώματος τιμήθηκαν με το Τάγμα του Θάρρους.
Η ιστορία αποκτά μεγαλύτερη σημασία επειδή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία τα drones έχουν γίνει ένα από τα σημαντικότερα όπλα στον πόλεμο της Ουκρανίας.
Τα βίντεο από το μέτωπο έχουν δημιουργήσει την εντύπωση ότι τα άρματα μάχης είναι πλέον εύκολη λεία.
Ένα FPV drone εντοπίζει το τεθωρακισμένο. Πλησιάζει. Χτυπά. Έκρηξη. Και η εικόνα τελειώνει.
Όμως η κάμερα συχνά καταγράφει μόνο το τελευταίο επεισόδιο μιας πολύ μεγαλύτερης μάχης.
Ένα άρμα μπορεί να έχει ήδη υποστεί ζημιές, να έχει χάσει μέρος των αισθητήρων του, να έχει προβλήματα στην κίνηση ή να έχει δεχθεί πολλαπλά πλήγματα χωρίς να έχει καταστραφεί ολοκληρωτικά.
Αυτό δεν σημαίνει ότι τα drones είναι αναποτελεσματικά. Σημαίνει όμως ότι η εικόνα ενός άρματος που καταστρέφεται από ένα drone δεν αποτυπώνει πάντοτε ολόκληρη την επιχειρησιακή πραγματικότητα.
Η «επιστροφή» των αρμάτων;
Εδώ βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο συμπέρασμα που επιχειρεί να προβάλλει η ρωσική αφήγηση.
Τα άρματα δεν χρειάζεται να λειτουργούν μόνα τους.
Μπορούν να χρησιμοποιούνται ως βαριά θωρακισμένη αιχμή, απορροφώντας μέρος της εχθρικής ισχύος πυρός και επιτρέποντας σε πεζικό και ελαφρύτερα τεθωρακισμένα οχήματα να κινηθούν πίσω τους.
Αυτό δημιουργεί ένα διαφορετικό ερώτημα: Μήπως η εποχή των αρμάτων δεν τελείωσε, αλλά απλώς άλλαξε;
Τα drones έχουν αναμφίβολα μεταβάλει δραστικά το περιβάλλον επιχειρήσεων. Παράλληλα, όμως, η επιβίωση ενός άρματος εξαρτάται από την πανοπλία, τα συστήματα προστασίας, την τακτική χρησιμοποίηση, την υποστήριξη του πεζικού, τον ηλεκτρονικό πόλεμο και τις καιρικές συνθήκες.
Ιδίως ο άνεμος, η βροχή, η ορατότητα και οι ηλεκτρονικές παρεμβολές μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία ορισμένων κατηγοριών drones.
Αυτό δεν σημαίνει ότι τα drones χάνουν την αξία τους. Αντιθέτως, η εξέλιξη του πολέμου στην Ουκρανία δείχνει ότι αποτελούν πλέον αναπόσπαστο μέρος των επιχειρήσεων.
Το ζήτημα είναι διαφορετικό:
Ποιος συνδυασμός άρματος, πεζικού, drones, ηλεκτρονικού πολέμου και πυροβολικού θα κυριαρχήσει στο πεδίο της μάχης;
Ένα βίντεο που δεν αφήνει εύκολες απαντήσεις
Η συγκεκριμένη ιστορία δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι τα άρματα είναι ανίκητα ή ότι τα drones απέτυχαν.
Αποδεικνύει, όμως, κάτι πολύ πιο ενδιαφέρον: η εικόνα του σύγχρονου πολέμου είναι πολύ πιο σύνθετη από ένα βίντεο λίγων δευτερολέπτων.
Το T-90M που παρουσιάζεται στη ρωσική αφήγηση δεν εμφανίζεται ως ένα άτρωτο όπλο. Αντίθετα, παρουσιάζεται ως ένα άρμα που υπέστη σοβαρές ζημιές, έχασε κρίσιμες δυνατότητες και τελικά εγκαταλείφθηκε.
Και όμως, το πλήρωμά του επέζησε.
Η ιστορία επομένως δεν είναι τόσο «τα drones δεν μπορούν να σταματήσουν τα άρματα», όσο το εξής:
ένα σύγχρονο άρμα μπορεί να παραμείνει επιχειρησιακά χρήσιμο ακόμη και όταν έχει υποστεί ζημιές που, εκ πρώτης όψεως, θα έπρεπε να το έχουν βγάλει από τη μάχη.
Και αυτό είναι το σημείο που κάνει την υπόθεση του T-90M ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα για τους στρατιωτικούς αναλυτές.
Η υπόθεση Denis Dmitriev – «Krepis» δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη κάποιας «ρωσικής υπεροχής» ούτε σημαίνει ότι η Δύση ή το ΝΑΤΟ «προετοιμάζονταν για τον λάθος πόλεμο». Τέτοιες γενικεύσεις απαιτούν πολύ ευρύτερα στοιχεία.
Αλλά η εικόνα ενός T-90M που, σύμφωνα με τη ρωσική πλευρά, συνέχισε την αποστολή του αφού υπέστη διαδοχικές ζημιές, αποτελεί μια ισχυρή υπενθύμιση:
Στο πεδίο της μάχης, η πανοπλία δεν έχει εξαφανιστεί. Τα drones δεν έχουν εξαφανίσει τα άρματα. Και η επόμενη φάση του πολέμου πιθανότατα θα κριθεί όχι από ένα όπλο μόνο, αλλά από το ποιος θα καταφέρει να συνδυάσει καλύτερα όλα τα διαθέσιμα μέσα.
Το T-90M μπορεί να μην ήταν «ανίκητο».
Αλλά, σύμφωνα με την αφήγηση που συνοδεύει το βίντεο, αρνήθηκε να πεθάνει όταν όλα έδειχναν ότι η αποστολή του είχε τελειώσει.
Και αυτή ακριβώς η εικόνα είναι που κάνει την ιστορία να ξεχωρίζει.
www.bankingnews.gr
Όμως ένα βίντεο που προβλήθηκε από ρωσικά μέσα ενημέρωσης επαναφέρει ένα δυσάρεστο ερώτημα για όσους είχαν προεξοφλήσει το τέλος της εποχής των αρμάτων: πόσα χτυπήματα μπορεί πραγματικά να αντέξει ένα σύγχρονο άρμα πριν καταστραφεί ολοκληρωτικά;
Το περιστατικό, όπως παρουσιάστηκε από τη ρωσική πλευρά, αφορά πλήρωμα T-90M του 228ου Συντάγματος Μηχανοκίνητων Τυφεκιοφόρων της 90ής Μεραρχίας Αρμάτων της Φρουράς.
Κεντρικό πρόσωπο της αφήγησης είναι ο διοικητής του πληρώματος, Denis Dmitriev, με το διακριτικό κλήσης «Krepis».
Σύμφωνα με τη ρωσική αφήγηση, η αποστολή ήταν εξαιρετικά επικίνδυνη: τρία άρματα έπρεπε να προωθηθούν σε συγκεκριμένη γραμμή και να ανοίξουν τον δρόμο για ομάδα εφόδου που ακολουθούσε με ελαφρύτερα οχήματα.
Το T-90M βρέθηκε γρήγορα κάτω από πυρά.
Η κάννη του πυροβόλου υπέστη ζημιά, ενώ αργότερα καταγράφηκαν προβλήματα στα συστήματα παρατήρησης και στον κινητήρα. Παρ' όλα αυτά, σύμφωνα με την περιγραφή του πληρώματος, το άρμα συνέχισε να κινείται.
Και τότε άρχισε το πραγματικό θρίλερ.
Το πλήρωμα φέρεται να έχασε ουσιαστικά την ικανότητα κανονικής παρατήρησης του περιβάλλοντος. Ο οδηγός αναγκαζόταν να κινεί το άρμα με οδηγίες που λάμβανε από τα υπόλοιπα μέλη του πληρώματος, χρησιμοποιώντας εξαιρετικά περιορισμένη οπτική εικόνα.
Το T-90M συνέχισε την πορεία του.
Μπροστά του υπήρχαν νάρκες. Από πάνω του drones. Γύρω του πυρά. Και στο εσωτερικό του τρεις άνθρωποι που γνώριζαν ότι κάθε επόμενο πλήγμα θα μπορούσε να είναι το τελευταίο.
Τα drones δεν σταμάτησαν
Η ρωσική πλευρά υποστηρίζει ότι το άρμα δέχθηκε επανειλημμένες επιθέσεις από μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Σε κάποια στιγμή, το πλήρωμα επιχείρησε να εγκαταλείψει το όχημα. Σύμφωνα με την αφήγηση του Krepis, όμως, η παρουσία των drones έκανε την έξοδο από το άρμα εξαιρετικά επικίνδυνη.
Το πλήρωμα μετακινήθηκε ξανά.
Ένα ακόμη πλήγμα προκάλεσε ζημιά στον κινητήρα. Το άρμα παρέμενε όμως λειτουργικό.
Κάποια στιγμή οι τρεις άνδρες εγκατέλειψαν τελικά το T-90M και αναζήτησαν καταφύγιο σε ένα παλιό πέτρινο κελάρι, όπου προσπάθησαν να προστατευθούν από τα drones.
Εκεί, σύμφωνα με τη ρωσική αφήγηση, παρέμειναν μέχρι να μπορέσουν να επικοινωνήσουν με τις δικές τους δυνάμεις και να διαβιβάσουν τις συντεταγμένες τους.
Ένα UAV φέρεται μάλιστα να τους μετέφερε νερό.
Τελικά, οι τρεις άνδρες επέστρεψαν στις ρωσικές γραμμές.
Για τη συγκεκριμένη αποστολή, η ρωσική πλευρά ανακοίνωσε ότι τα μέλη του πληρώματος τιμήθηκαν με το Τάγμα του Θάρρους.
Η ιστορία αποκτά μεγαλύτερη σημασία επειδή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία τα drones έχουν γίνει ένα από τα σημαντικότερα όπλα στον πόλεμο της Ουκρανίας.
Τα βίντεο από το μέτωπο έχουν δημιουργήσει την εντύπωση ότι τα άρματα μάχης είναι πλέον εύκολη λεία.
Ένα FPV drone εντοπίζει το τεθωρακισμένο. Πλησιάζει. Χτυπά. Έκρηξη. Και η εικόνα τελειώνει.
Όμως η κάμερα συχνά καταγράφει μόνο το τελευταίο επεισόδιο μιας πολύ μεγαλύτερης μάχης.
Ένα άρμα μπορεί να έχει ήδη υποστεί ζημιές, να έχει χάσει μέρος των αισθητήρων του, να έχει προβλήματα στην κίνηση ή να έχει δεχθεί πολλαπλά πλήγματα χωρίς να έχει καταστραφεί ολοκληρωτικά.
Αυτό δεν σημαίνει ότι τα drones είναι αναποτελεσματικά. Σημαίνει όμως ότι η εικόνα ενός άρματος που καταστρέφεται από ένα drone δεν αποτυπώνει πάντοτε ολόκληρη την επιχειρησιακή πραγματικότητα.
Η «επιστροφή» των αρμάτων;
Εδώ βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο συμπέρασμα που επιχειρεί να προβάλλει η ρωσική αφήγηση.
Τα άρματα δεν χρειάζεται να λειτουργούν μόνα τους.
Μπορούν να χρησιμοποιούνται ως βαριά θωρακισμένη αιχμή, απορροφώντας μέρος της εχθρικής ισχύος πυρός και επιτρέποντας σε πεζικό και ελαφρύτερα τεθωρακισμένα οχήματα να κινηθούν πίσω τους.
Αυτό δημιουργεί ένα διαφορετικό ερώτημα: Μήπως η εποχή των αρμάτων δεν τελείωσε, αλλά απλώς άλλαξε;
Τα drones έχουν αναμφίβολα μεταβάλει δραστικά το περιβάλλον επιχειρήσεων. Παράλληλα, όμως, η επιβίωση ενός άρματος εξαρτάται από την πανοπλία, τα συστήματα προστασίας, την τακτική χρησιμοποίηση, την υποστήριξη του πεζικού, τον ηλεκτρονικό πόλεμο και τις καιρικές συνθήκες.
Ιδίως ο άνεμος, η βροχή, η ορατότητα και οι ηλεκτρονικές παρεμβολές μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία ορισμένων κατηγοριών drones.
Αυτό δεν σημαίνει ότι τα drones χάνουν την αξία τους. Αντιθέτως, η εξέλιξη του πολέμου στην Ουκρανία δείχνει ότι αποτελούν πλέον αναπόσπαστο μέρος των επιχειρήσεων.
Το ζήτημα είναι διαφορετικό:
Ποιος συνδυασμός άρματος, πεζικού, drones, ηλεκτρονικού πολέμου και πυροβολικού θα κυριαρχήσει στο πεδίο της μάχης;
Ένα βίντεο που δεν αφήνει εύκολες απαντήσεις
Η συγκεκριμένη ιστορία δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι τα άρματα είναι ανίκητα ή ότι τα drones απέτυχαν.
Αποδεικνύει, όμως, κάτι πολύ πιο ενδιαφέρον: η εικόνα του σύγχρονου πολέμου είναι πολύ πιο σύνθετη από ένα βίντεο λίγων δευτερολέπτων.
Το T-90M που παρουσιάζεται στη ρωσική αφήγηση δεν εμφανίζεται ως ένα άτρωτο όπλο. Αντίθετα, παρουσιάζεται ως ένα άρμα που υπέστη σοβαρές ζημιές, έχασε κρίσιμες δυνατότητες και τελικά εγκαταλείφθηκε.
Και όμως, το πλήρωμά του επέζησε.
Η ιστορία επομένως δεν είναι τόσο «τα drones δεν μπορούν να σταματήσουν τα άρματα», όσο το εξής:
ένα σύγχρονο άρμα μπορεί να παραμείνει επιχειρησιακά χρήσιμο ακόμη και όταν έχει υποστεί ζημιές που, εκ πρώτης όψεως, θα έπρεπε να το έχουν βγάλει από τη μάχη.
Και αυτό είναι το σημείο που κάνει την υπόθεση του T-90M ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα για τους στρατιωτικούς αναλυτές.
Η υπόθεση Denis Dmitriev – «Krepis» δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη κάποιας «ρωσικής υπεροχής» ούτε σημαίνει ότι η Δύση ή το ΝΑΤΟ «προετοιμάζονταν για τον λάθος πόλεμο». Τέτοιες γενικεύσεις απαιτούν πολύ ευρύτερα στοιχεία.
Αλλά η εικόνα ενός T-90M που, σύμφωνα με τη ρωσική πλευρά, συνέχισε την αποστολή του αφού υπέστη διαδοχικές ζημιές, αποτελεί μια ισχυρή υπενθύμιση:
Στο πεδίο της μάχης, η πανοπλία δεν έχει εξαφανιστεί. Τα drones δεν έχουν εξαφανίσει τα άρματα. Και η επόμενη φάση του πολέμου πιθανότατα θα κριθεί όχι από ένα όπλο μόνο, αλλά από το ποιος θα καταφέρει να συνδυάσει καλύτερα όλα τα διαθέσιμα μέσα.
Το T-90M μπορεί να μην ήταν «ανίκητο».
Αλλά, σύμφωνα με την αφήγηση που συνοδεύει το βίντεο, αρνήθηκε να πεθάνει όταν όλα έδειχναν ότι η αποστολή του είχε τελειώσει.
Και αυτή ακριβώς η εικόνα είναι που κάνει την ιστορία να ξεχωρίζει.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών