Η τοποθέτηση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς έρχεται έπειτα από σειρά δηλώσεων τόσο από τη Ρωσία όσο και από την Τουρκία, οι οποίες δείχνουν ότι το μέλλον των S-400 αποτελεί αντικείμενο πραγματικής διαπραγμάτευσης και όχι απλώς θεωρητικής συζήτησης
Νέα διάσταση αποκτά η υπόθεση των ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων S-400 που βρίσκονται στην Τουρκία, καθώς το Κρεμλίνο επιβεβαιώνει ότι το ενδεχόμενο μετακίνησής τους βρίσκεται πλέον στην ατζέντα των επαφών.
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Dmitry Peskov, απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφων, δήλωσε ότι το συγκεκριμένο θέμα «βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη», προσθέτοντας ότι πραγματοποιείται σχετική εργασία και βρίσκονται σε εξέλιξη οι απαραίτητες επαφές.
Η τοποθέτηση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς έρχεται έπειτα από σειρά δηλώσεων τόσο από τη Ρωσία όσο και από την Τουρκία, οι οποίες δείχνουν ότι το μέλλον των S-400 αποτελεί αντικείμενο πραγματικής διαπραγμάτευσης και όχι απλώς θεωρητικής συζήτησης.
«Βόμβα» από το Κρεμλίνο: Το ζήτημα υπάρχει στην ατζέντα
Η τελευταία δήλωση του Dmitry Peskov αποτελεί σαφή διαφοροποίηση σε σχέση με την εικόνα που υπήρχε μόλις λίγες ημέρες νωρίτερα.
Στις 26 Σεπτεμβρίου, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Sergey Lavrov είχε δηλώσει ότι η Τουρκία δεν είχε ακόμη υποβάλει επίσημο αίτημα στη Ρωσία για μεταφορά των S-400 εκτός τουρκικού εδάφους. Παράλληλα, είχε ξεκαθαρίσει ότι η Άγκυρα δεν μπορεί να μεταβιβάσει τα συστήματα σε τρίτη χώρα χωρίς προηγούμενη επίσημη συγκατάθεση της Μόσχας.
Ο Lavrov, ωστόσο, άφησε ανοιχτή την πόρτα.
Η Ρωσία, σύμφωνα με όσα δήλωσε, θα μπορούσε να εξετάσει θετικά τη μεταφορά των συστημάτων σε μια τρίτη χώρα, εφόσον αυτή θεωρείται «φιλική» και «υπεύθυνη» από τη Μόσχα και παράσχει εγγυήσεις ότι τα S-400 δεν θα μεταφερθούν εκ νέου σε άλλο κράτος.
Στο τραπέζι ο επανεξαγωγικός γρίφος
Από την τουρκική πλευρά, ο υπουργός Εξωτερικών Hakan Fidan επιβεβαίωσε ότι οι συζητήσεις για το ενδεχόμενο επανεξαγωγής των S-400 συνεχίζονται.
Ο Fidan απέφυγε να αποκαλύψει σε ποια χώρα θα μπορούσαν να καταλήξουν τα συστήματα ή ποια ακριβώς φόρμουλα συζητείται, σημειώνοντας ότι η τουρκική κυβέρνηση θα ενημερώσει την κοινή γνώμη όταν ολοκληρωθούν οι διαπραγματεύσεις.
Μάλιστα, ο Τούρκος υπουργός έχει δηλώσει ότι δεν υπάρχει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση των συνομιλιών και ότι προς το παρόν δεν μπορεί να ειπωθεί με βεβαιότητα εάν η υπόθεση θα κλείσει μέχρι το τέλος του 2026.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι επομένως ξεκάθαρη: η μεταφορά δεν έχει αποφασιστεί, αλλά η συζήτηση είναι πλέον ενεργή σε διπλωματικό επίπεδο.
Σενάρια για τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
Ένα από τα σενάρια που έχουν εμφανιστεί δημόσια αφορά τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Ο Αμερικανός βουλευτής Darrell Issa, μετά από επαφές στην Άγκυρα, είχε δηλώσει ότι είχαν προηγηθεί συζητήσεις για μια πιθανή λύση που θα περιλάμβανε τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, χαρακτηρίζοντας ένα τέτοιο ενδεχόμενο ως πιθανό τρόπο επίλυσης της μακροχρόνιας διαμάχης γύρω από τους S-400.
Μέχρι στιγμής, ωστόσο, ούτε η Τουρκία ούτε η Ρωσία έχουν ανακοινώσει ότι υπάρχει συμφωνία με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Επομένως, το συγκεκριμένο ενδεχόμενο παραμένει σενάριο που έχει συζητηθεί δημόσια και όχι επιβεβαιωμένη απόφαση.
Η σκιά των F-35 πίσω από όλο το παζάρι
Το ζήτημα των S-400 συνδέεται άμεσα με μία από τις μεγαλύτερες ανοιχτές υποθέσεις στις σχέσεις Τουρκίας και Ηνωμένων Πολιτειών: το πρόγραμμα των μαχητικών F-35.
Η Άγκυρα υπέγραψε το 2017 σύμβαση για την αγορά των ρωσικών S-400 και παρέλαβε τα συστήματα το 2019. Η απόφαση αυτή προκάλεσε μεγάλη κρίση με την Ουάσιγκτον, η οποία υποστήριξε ότι η ταυτόχρονη παρουσία S-400 και F-35 δημιουργούσε προβλήματα ασφάλειας για την τεχνολογία του αμερικανικού μαχητικού.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες απέκλεισαν στη συνέχεια την Τουρκία από το πρόγραμμα F-35 και επέβαλαν κυρώσεις βάσει του νόμου CAATSA.
Το 2026, Άγκυρα και Ουάσιγκτον εξακολουθούν να συζητούν τρόπους επίλυσης της διαφοράς. Ο Hakan Fidan έχει μιλήσει μάλιστα για «δημιουργικές ιδέες» που εξετάζονται σχετικά με τις κυρώσεις και την υπόθεση των S-400.
Αν φύγουν οι S-400, αλλάζει το παιχνίδι;
Μια πιθανή απομάκρυνση των S-400 από την Τουρκία θα αφαιρούσε ένα από τα σημαντικότερα σημεία τριβής στις αμερικανοτουρκικές αμυντικές σχέσεις.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει αυτομάτως επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35.
Η επανένταξη θα απαιτούσε πολιτικές και νομικές αποφάσεις στην Ουάσιγκτον, ενώ παραμένουν ανοιχτά ζητήματα που αφορούν τις κυρώσεις, τις τεχνικές εγγυήσεις και το καθεστώς των ίδιων των ρωσικών συστημάτων.
Οι συζητήσεις για τον εκσυγχρονισμό και την προμήθεια μαχητικών F-16 συνεχίζονται επίσης ξεχωριστά, γεγονός που δείχνει ότι η αμερικανοτουρκική αμυντική διαπραγμάτευση εκτείνεται πολύ πέρα από το συγκεκριμένο ζήτημα.
Το ρωσικό «κλειδί»: Χωρίς τη Μόσχα δεν μετακινούνται
Το σημαντικότερο εμπόδιο για οποιαδήποτε συμφωνία είναι ότι η Τουρκία δεν μπορεί απλώς να αποφασίσει μονομερώς την πώληση ή μεταφορά των συστημάτων.
Ο Sergey Lavrov έχει τονίσει ότι η σύμβαση περιλαμβάνει πιστοποιητικό τελικού χρήστη και ότι για μεταφορά των S-400 εκτός Τουρκίας απαιτείται επίσημη έγκριση της Ρωσίας.
Για τη Μόσχα υπάρχει και μία ακόμη κρίσιμη προϋπόθεση: να εξασφαλιστεί ότι τα συστήματα δεν θα περάσουν αργότερα σε άλλη χώρα χωρίς ρωσικό έλεγχο.
Ο Lavrov έκανε ειδική αναφορά στην ανάγκη να αποκλειστεί οποιαδήποτε μεταγενέστερη μεταβίβαση, ιδιαίτερα προς την Ουκρανία.
Άγκυρα και Μόσχα κρατούν ανοιχτά όλα τα κανάλια
Το θέμα των S-400 εξελίσσεται την ίδια στιγμή που Τουρκία και Ρωσία διατηρούν ανοιχτά κανάλια επικοινωνίας για μία σειρά άλλων θεμάτων.
Τουρκική κυβερνητική πηγή έχει αναφέρει ότι είναι πιθανές νέες επαφές υψηλού επιπέδου μεταξύ των δύο χωρών για διμερή και περιφερειακά ζητήματα, με την Άγκυρα να θεωρεί τον απευθείας διάλογο με τη Μόσχα σημαντικό εργαλείο.
Οι δύο πλευρές συζητούν παράλληλα ζητήματα που αφορούν τη Μαύρη Θάλασσα, την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και τον πόλεμο στην Ουκρανία.
www.bankingnews.gr
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Dmitry Peskov, απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφων, δήλωσε ότι το συγκεκριμένο θέμα «βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη», προσθέτοντας ότι πραγματοποιείται σχετική εργασία και βρίσκονται σε εξέλιξη οι απαραίτητες επαφές.
Η τοποθέτηση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς έρχεται έπειτα από σειρά δηλώσεων τόσο από τη Ρωσία όσο και από την Τουρκία, οι οποίες δείχνουν ότι το μέλλον των S-400 αποτελεί αντικείμενο πραγματικής διαπραγμάτευσης και όχι απλώς θεωρητικής συζήτησης.
«Βόμβα» από το Κρεμλίνο: Το ζήτημα υπάρχει στην ατζέντα
Η τελευταία δήλωση του Dmitry Peskov αποτελεί σαφή διαφοροποίηση σε σχέση με την εικόνα που υπήρχε μόλις λίγες ημέρες νωρίτερα.
Στις 26 Σεπτεμβρίου, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Sergey Lavrov είχε δηλώσει ότι η Τουρκία δεν είχε ακόμη υποβάλει επίσημο αίτημα στη Ρωσία για μεταφορά των S-400 εκτός τουρκικού εδάφους. Παράλληλα, είχε ξεκαθαρίσει ότι η Άγκυρα δεν μπορεί να μεταβιβάσει τα συστήματα σε τρίτη χώρα χωρίς προηγούμενη επίσημη συγκατάθεση της Μόσχας.
Ο Lavrov, ωστόσο, άφησε ανοιχτή την πόρτα.
Η Ρωσία, σύμφωνα με όσα δήλωσε, θα μπορούσε να εξετάσει θετικά τη μεταφορά των συστημάτων σε μια τρίτη χώρα, εφόσον αυτή θεωρείται «φιλική» και «υπεύθυνη» από τη Μόσχα και παράσχει εγγυήσεις ότι τα S-400 δεν θα μεταφερθούν εκ νέου σε άλλο κράτος.
Στο τραπέζι ο επανεξαγωγικός γρίφος
Από την τουρκική πλευρά, ο υπουργός Εξωτερικών Hakan Fidan επιβεβαίωσε ότι οι συζητήσεις για το ενδεχόμενο επανεξαγωγής των S-400 συνεχίζονται.
Ο Fidan απέφυγε να αποκαλύψει σε ποια χώρα θα μπορούσαν να καταλήξουν τα συστήματα ή ποια ακριβώς φόρμουλα συζητείται, σημειώνοντας ότι η τουρκική κυβέρνηση θα ενημερώσει την κοινή γνώμη όταν ολοκληρωθούν οι διαπραγματεύσεις.
Μάλιστα, ο Τούρκος υπουργός έχει δηλώσει ότι δεν υπάρχει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση των συνομιλιών και ότι προς το παρόν δεν μπορεί να ειπωθεί με βεβαιότητα εάν η υπόθεση θα κλείσει μέχρι το τέλος του 2026.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι επομένως ξεκάθαρη: η μεταφορά δεν έχει αποφασιστεί, αλλά η συζήτηση είναι πλέον ενεργή σε διπλωματικό επίπεδο.
Σενάρια για τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
Ένα από τα σενάρια που έχουν εμφανιστεί δημόσια αφορά τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Ο Αμερικανός βουλευτής Darrell Issa, μετά από επαφές στην Άγκυρα, είχε δηλώσει ότι είχαν προηγηθεί συζητήσεις για μια πιθανή λύση που θα περιλάμβανε τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, χαρακτηρίζοντας ένα τέτοιο ενδεχόμενο ως πιθανό τρόπο επίλυσης της μακροχρόνιας διαμάχης γύρω από τους S-400.
Μέχρι στιγμής, ωστόσο, ούτε η Τουρκία ούτε η Ρωσία έχουν ανακοινώσει ότι υπάρχει συμφωνία με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Επομένως, το συγκεκριμένο ενδεχόμενο παραμένει σενάριο που έχει συζητηθεί δημόσια και όχι επιβεβαιωμένη απόφαση.
Η σκιά των F-35 πίσω από όλο το παζάρι
Το ζήτημα των S-400 συνδέεται άμεσα με μία από τις μεγαλύτερες ανοιχτές υποθέσεις στις σχέσεις Τουρκίας και Ηνωμένων Πολιτειών: το πρόγραμμα των μαχητικών F-35.
Η Άγκυρα υπέγραψε το 2017 σύμβαση για την αγορά των ρωσικών S-400 και παρέλαβε τα συστήματα το 2019. Η απόφαση αυτή προκάλεσε μεγάλη κρίση με την Ουάσιγκτον, η οποία υποστήριξε ότι η ταυτόχρονη παρουσία S-400 και F-35 δημιουργούσε προβλήματα ασφάλειας για την τεχνολογία του αμερικανικού μαχητικού.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες απέκλεισαν στη συνέχεια την Τουρκία από το πρόγραμμα F-35 και επέβαλαν κυρώσεις βάσει του νόμου CAATSA.
Το 2026, Άγκυρα και Ουάσιγκτον εξακολουθούν να συζητούν τρόπους επίλυσης της διαφοράς. Ο Hakan Fidan έχει μιλήσει μάλιστα για «δημιουργικές ιδέες» που εξετάζονται σχετικά με τις κυρώσεις και την υπόθεση των S-400.
Αν φύγουν οι S-400, αλλάζει το παιχνίδι;
Μια πιθανή απομάκρυνση των S-400 από την Τουρκία θα αφαιρούσε ένα από τα σημαντικότερα σημεία τριβής στις αμερικανοτουρκικές αμυντικές σχέσεις.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει αυτομάτως επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35.
Η επανένταξη θα απαιτούσε πολιτικές και νομικές αποφάσεις στην Ουάσιγκτον, ενώ παραμένουν ανοιχτά ζητήματα που αφορούν τις κυρώσεις, τις τεχνικές εγγυήσεις και το καθεστώς των ίδιων των ρωσικών συστημάτων.
Οι συζητήσεις για τον εκσυγχρονισμό και την προμήθεια μαχητικών F-16 συνεχίζονται επίσης ξεχωριστά, γεγονός που δείχνει ότι η αμερικανοτουρκική αμυντική διαπραγμάτευση εκτείνεται πολύ πέρα από το συγκεκριμένο ζήτημα.
Το ρωσικό «κλειδί»: Χωρίς τη Μόσχα δεν μετακινούνται
Το σημαντικότερο εμπόδιο για οποιαδήποτε συμφωνία είναι ότι η Τουρκία δεν μπορεί απλώς να αποφασίσει μονομερώς την πώληση ή μεταφορά των συστημάτων.
Ο Sergey Lavrov έχει τονίσει ότι η σύμβαση περιλαμβάνει πιστοποιητικό τελικού χρήστη και ότι για μεταφορά των S-400 εκτός Τουρκίας απαιτείται επίσημη έγκριση της Ρωσίας.
Για τη Μόσχα υπάρχει και μία ακόμη κρίσιμη προϋπόθεση: να εξασφαλιστεί ότι τα συστήματα δεν θα περάσουν αργότερα σε άλλη χώρα χωρίς ρωσικό έλεγχο.
Ο Lavrov έκανε ειδική αναφορά στην ανάγκη να αποκλειστεί οποιαδήποτε μεταγενέστερη μεταβίβαση, ιδιαίτερα προς την Ουκρανία.
Άγκυρα και Μόσχα κρατούν ανοιχτά όλα τα κανάλια
Το θέμα των S-400 εξελίσσεται την ίδια στιγμή που Τουρκία και Ρωσία διατηρούν ανοιχτά κανάλια επικοινωνίας για μία σειρά άλλων θεμάτων.
Τουρκική κυβερνητική πηγή έχει αναφέρει ότι είναι πιθανές νέες επαφές υψηλού επιπέδου μεταξύ των δύο χωρών για διμερή και περιφερειακά ζητήματα, με την Άγκυρα να θεωρεί τον απευθείας διάλογο με τη Μόσχα σημαντικό εργαλείο.
Οι δύο πλευρές συζητούν παράλληλα ζητήματα που αφορούν τη Μαύρη Θάλασσα, την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και τον πόλεμο στην Ουκρανία.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών