Δημοσίευμα της Wall Street Journal για νέο αμυντικό δόγμα της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας προκάλεσε έντονη αντίδραση στη Ρωσία, με απόστρατο συνταγματάρχη να προειδοποιεί ότι όσοι συζητούν επιθέσεις σε βάθος εντός της ρωσικής επικράτειας δεν αντιλαμβάνονται τις πραγματικές συνέπειες μιας τέτοιας επιλογής
Μια νέα συζήτηση που μέχρι πρόσφατα θα έμοιαζε αδιανόητη φαίνεται να ανοίγει στους κόλπους του ΝΑΤΟ. Σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, η Συμμαχία επεξεργάζεται μια νέα αμυντική στρατηγική η οποία, σε περίπτωση γενικευμένης σύγκρουσης με τη Ρωσία, δε θα περιορίζεται στην υπεράσπιση των κρατών-μελών κατά μήκος των συνόρων της. Αντίθετα, θα προβλέπει τη δυνατότητα πλήγματος στρατιωτικών βάσεων, κέντρων εφοδιασμού κι εγκαταστάσεων της αμυντικής βιομηχανίας βαθιά μέσα στη ρωσική επικράτεια. Η πληροφορία προκάλεσε άμεσες αντιδράσεις στη Μόσχα, όπου στρατιωτικοί αναλυτές και πολιτικά στελέχη εκτιμούν ότι μια τέτοια προσέγγιση θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για την πιο επικίνδυνη φάση της αντιπαράθεσης μεταξύ Ρωσίας και Δύσης από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου.
Από την άμυνα στην «αποτροπή μέσω άρνησης»
Το δημοσίευμα της Wall Street Journal περιγράφει μια σημαντική μεταβολή στη στρατηγική αντίληψη του ΝΑΤΟ.
Η λογική, σύμφωνα με τις πληροφορίες της εφημερίδας, βασίζεται στην έννοια της «αποτροπής μέσω άρνησης» (deterrence by denial).
Με απλά λόγια, η Συμμαχία δε θα περιμένει να εκδηλωθεί η απειλή στα σύνορά της. Θα επιδιώξει να εξουδετερώσει τις στρατιωτικές δυνατότητες του αντιπάλου πριν αυτές μπορέσουν να αξιοποιηθούν επιχειρησιακά.
Στο πλαίσιο αυτό εξετάζεται η χρήση πυραύλων cruise, βαλλιστικών πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών μεγάλου βεληνεκούς εναντίον στόχων που βρίσκονται σε μεγάλη απόσταση από τη γραμμή επαφής.
Πρόκειται για μια θεμελιωδώς διαφορετική προσέγγιση από εκείνη που χαρακτήριζε για δεκαετίες το ΝΑΤΟ ως κατεξοχήν «αμυντική συμμαχία»...
Η ρωσική απάντηση
Η αντίδραση από τη ρωσική πλευρά ήταν άμεση.
Ο απόστρατος συνταγματάρχης Mikhail Khodarenok, σχολιάζοντας τις πληροφορίες αυτές, αναρωτήθηκε δημόσια αν όσοι προωθούν τέτοιες ιδέες έχουν σταθμίσει τις πιθανές συνέπειες.
Κατά τον ίδιο, οι συζητήσεις περί πλήγματος στρατηγικών στόχων στο εσωτερικό της Ρωσίας αγνοούν το βασικότερο στοιχείο κάθε σύγκρουσης μεταξύ πυρηνικών δυνάμεων: την αλυσιδωτή κλιμάκωση.
Ο Khodarenok χαρακτήρισε τα σχετικά σενάρια «κενή φλυαρία», υποστηρίζοντας ότι πίσω από αυτά δεν διακρίνει σοβαρή επιχειρησιακή ή στρατηγική σκέψη.
Η τοποθέτησή του δεν περιορίστηκε μόνο στην κριτική.
Περιείχε και σαφή προειδοποίηση ότι μια τέτοια πορεία θα μπορούσε να οδηγήσει την Ευρώπη αντιμέτωπη με σύγκρουση που δεν θα έμοιαζε με καμία από όσες έχουν προηγηθεί μετά το 1945.
Το πυρηνικό στοιχείο επιστρέφει στο προσκήνιο
Ακόμη πιο αιχμηρός εμφανίστηκε ο βουλευτής της ρωσικής Δούμας Alexei Zhuravlev.
Ο Ρώσος πολιτικός υποστήριξε ότι οποιαδήποτε άμεση επίθεση του ΝΑΤΟ κατά της Ρωσίας θα προκαλούσε άμεση απάντηση χωρίς καθυστέρηση.
Σύμφωνα με τις δηλώσεις του, σε ένα τέτοιο σενάριο θα βρεθούν στο στόχαστρο κέντρα διοίκησης της Συμμαχίας, εγκαταστάσεις όπου αποθηκεύονται αμερικανικά πυρηνικά όπλα και βιομηχανικές υποδομές που σχετίζονται με την παραγωγή στρατιωτικού εξοπλισμού.
Ανεξάρτητα από το κατά πόσο αυτές οι δηλώσεις αποτελούν επίσημη πολιτική θέση ή μέρος της συνήθους «πυρηνικής ρητορικής», δείχνουν ότι στη Μόσχα η συγκεκριμένη συζήτηση αντιμετωπίζεται ως κάτι πολύ σοβαρότερο από μια απλή στρατιωτική άσκηση επί χάρτου.
Ένα όριο που κανείς δεν ήθελε να αγγίξει
Από την αρχή του πολέμου στην Ουκρανία, η μεγάλη προσπάθεια όλων των πλευρών ήταν να αποφευχθεί η άμεση σύγκρουση μεταξύ Ρωσίας και ΝΑΤΟ.
Οι μάχες διεξάγονταν στην Ουκρανία.
Οι προμήθειες όπλων έρχονταν από τη Δύση.
Οι απειλές κι οι προειδοποιήσεις ανταλλάσσονταν σχεδόν καθημερινά.
Όμως, παρέμενε ενεργή μια άτυπη γραμμή που χώριζε την έμμεση από την άμεση αντιπαράθεση…
Η συζήτηση για πλήγματα σε βάθος εντός της Ρωσίας αγγίζει ακριβώς αυτή τη γραμμή.
Και γι' αυτό αντιμετωπίζεται στη Μόσχα ως κάτι πολύ περισσότερο από μία νέα «επιχειρησιακή ιδέα».
Για τους Ρώσους στρατιωτικούς αναλυτές, τέτοιες προτάσεις δεν αφορούν απλώς τον τρόπο διεξαγωγής ενός πολέμου.
Αγγίζουν την ίδια τη λογική πάνω στην οποία στηρίχθηκε η στρατηγική ισορροπία της Ευρώπης μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου.
Πρόκειται για τη λογική της καλουμένης «Αμοιβαίας Εγγυημένης Καταστροφής» (MAD – Mutual Assured Destruction), σύμφωνα με την οποία η κατοχή πυρηνικών όπλων μαζικής καταστροφής από την κάθε πλευρά λειτουργούσε ως παράγοντας αποτροπής, και παραδόξως, ως μηχανισμός διατήρησης της ειρήνης.
Μιας ειρήνης εύθραυστης, αλλά αρκετά ισχυρής ώστε να αποτρέψει μια ευθεία σύγκρουση μεταξύ πυρηνικών δυνάμεων επί δεκαετίες.
Ίσως γι' αυτό η αντίδραση ήταν τόσο έντονη.
Διότι από τη στιγμή που αρχίζει να συζητείται επίσημα η προσβολή στόχων βαθιά στο έδαφος μιας πυρηνικής δύναμης, η αντιπαράθεση παύει να αφορά αποκλειστικώς την Ουκρανία.
Αγγίζει τα όρια της ευρωπαϊκής ασφάλειας όπως αυτά διαμορφώθηκαν μετά το 1991 κι επαναφέρει ερωτήματα που πολλοί πίστευαν ότι είχαν παραμείνει οριστικά κλειδωμένα στην εποχή του Ψυχρού Πολέμου…
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών