Οι δραματικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και ο αποκλεισμός του Στενού του Hormuz προκαλούν ασφυξία στην εφοδιαστική αλυσίδα, με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας να εκπέμπει σήμα κινδύνου για τα αποθέματα καυσίμων και τον Fatih Birol να προειδοιεί ότι η Γηραία Ήπειρος ενδέχεται να έχει αποθέματα καυσίμων αεροσκαφών για μόλις έξι εβδομάδες. Μιλώντας στο Associated Press, ο Birol επεσήμανε ότι ο αποκλεισμός του Στενού θα οδηγήσει στη «μεγαλύτερη ενεργειακή κρίση που έχουμε αντιμετωπίσει ποτέ».
«Στο παρελθόν υπήρχε ένα συγκρότημα που ονομαζόταν "Dire Straits". Τώρα βρισκόμαστε σε μια δεινή θέση (dire strait), η οποία θα έχει σημαντικές επιπτώσεις για την παγκόσμια οικονομία. Και όσο περισσότερο διαρκέσει, τόσο χειρότερο θα είναι για την οικονομική ανάπτυξη και τον πληθωρισμό σε όλο τον κόσμο», ανέφερε χαρακτηριστικά. Σύμφωνα με τον ίδιο, ο ευρύτερος οικονομικός αντίκτυπος περιλαμβάνει «υψηλότερες τιμές βενζίνης, υψηλότερες τιμές φυσικού αερίου, υψηλές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας», με ορισμένες περιοχές του κόσμου να «πλήττονται περισσότερο από άλλες».
«Τον Απρίλιο δεν θα υπάρχει τίποτα»
Σε προγενέστερες δηλώσεις του, ο Birol είχε προειδοποιήσει ότι η ενεργειακή κρίση αναμενόταν να πλήξει σφοδρότερα την αγορά τον Απρίλιο, καθώς επιδεινώνονται οι περιορισμοί στην προσφορά πετρελαίου.
«Τον Απρίλιο, δεν υπάρχει τίποτα», δήλωσε ο Birol τον περασμένο μήνα. «Η απώλεια πετρελαίου τον Απρίλιο θα είναι διπλάσια από την απώλεια του Μαρτίου. Επιπλέον, υπάρχει το LNG και άλλα προϊόντα. Αυτό θα μετακυλιστεί στον πληθωρισμό και πιστεύω ότι θα ανακόψει την οικονομική ανάπτυξη σε πολλές χώρες, ειδικά στις αναδυόμενες οικονομίες. Σε πολλές χώρες, η επιβολή δελτίου στην ενέργεια (rationing) ενδέχεται να πλησιάζει».
Αναλυτές επανέλαβαν παρόμοιες προειδοποιήσεις στο CNBC νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, με τον Claudio Galimberti, επικεφαλής οικονομολόγο της Rystad Energy, να δηλώνει ότι η κατάσταση που αντιμετωπίζουν οι αεροπορικές εταιρείες «εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πόσα βαρέλια θα ρέουν μέσω του Hormuz».
Από την πλευρά του, ο Rico Luman, ανώτερος οικονομολόγος της ING, δήλωσε: «Βλέπουμε αυτά τα πλοία να σταματούν πλέον, οπότε οι προμήθειες από τη Μέση Ανατολή έχουν εξαντληθεί και χρειαζόμαστε αντικατάσταση».
Σχέδιο έκτακτης ανάγκης από την Κομισιόν
Η Ευρωπαϊκή Ένωση καταρτίζει σχέδια για την αντιμετώπιση μιας διαφαινόμενης κρίσης στον εφοδιασμό καυσίμων αεροσκαφών και τη μεγιστοποίηση της παραγωγής των διυλιστηρίων. Η κατάσταση κρίνεται ιδιαίτερα σοβαρή, καθώς η Ευρώπη εξαρτάται περισσότερο από τις εισαγωγές καυσίμων αεροσκαφών -με περίπου το 75% να προέρχεται από τη Μέση Ανατολή- σε σύγκριση με οποιοδήποτε άλλο καύσιμο μεταφορών.
Από τον επόμενο μήνα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εισαγάγει μια πανευρωπαϊκή χαρτογράφηση της ικανότητας διύλισης πετρελαιοειδών και θα θεσπίσει μέτρα «για να διασφαλιστεί ότι η υπάρχουσα ικανότητα διύλισης αξιοποιείται πλήρως και συντηρείται», αναφέρεται σε προσχέδιο πρότασης που περιήλθε στην κατοχή του Reuters.
Η ΕΕ εργάζεται επίσης πάνω σε μέτρα που στοχεύουν στην προμήθεια καυσίμων αεροσκαφών, αλλά αυτά βρίσκονται ακόμη υπό επεξεργασία, δήλωσαν αξιωματούχοι που γνωρίζουν τις προτάσεις.
Οι τιμές των καυσίμων αεροσκαφών έχουν εκτοξευθεί μετά τον αποκλεισμό του Στενού του Hormuz και οι ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες προειδοποιούν για αυξήσεις τιμών, ακυρώσεις και καθήλωση αεροσκαφών στο έδαφος, εάν ο πόλεμος δεν τερματιστεί σύντομα. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump, δήλωσε σε σχόλια που μεταδόθηκαν την Τετάρτη ότι ο πόλεμος με το Ιράν θα μπορούσε να τελειώσει σύντομα, καλώντας τον κόσμο να αναμένει ένα «εκπληκτικό διήμερο», ενώ οι αμερικανικές δυνάμεις που επιβάλλουν αποκλεισμό ανάγκασαν πλοία που εγκατέλειπαν ιρανικά λιμάνια να επιστρέψουν.
Κίνδυνος για την καλοκαιρινή περίοδο
Οι αεροπορικές εταιρείες προετοιμάζονται για μια πιθανή κρίση εφοδιασμού, με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA) να προβλέπει ελλείψεις καυσίμων αεροσκαφών έως τον Ιούνιο, εάν η περιοχή καταφέρει να αντικαταστήσει μόνο το ήμισυ των προμηθειών που λαμβάνει κανονικά από τη Μέση Ανατολή. Οι αυξημένες εισαγωγές από την Αφρική και τις ΗΠΑ είναι απίθανο να αναπληρώσουν πλήρως την πτώση, ενώ οι κοινοπραξίες διαχείρισης καυσίμων που τροφοδοτούν τα αεροδρόμια δεν διατηρούν πάντα μακροπρόθεσμα αποθέματα, δήλωσαν αναλυτές, και πολλά αεροδρόμια δεν διαθέτουν μεγάλα αποθέματα στις εγκαταστάσεις τους.
Ορισμένα αεροδρόμια έχουν προειδοποιήσει για ελλείψεις εντός τριών εβδομάδων, εάν το Στενό του Hormuz παραμείνει κλειστό για τις αποστολές καυσίμων. Καθώς η εγχώρια παραγωγή πετρελαίου έχει συρρικνωθεί και οι κυβερνήσεις επιδιώκουν τη μετάβαση σε καθαρότερες πηγές ενέργειας, η ικανότητα διύλισης της Ευρώπης έχει μειωθεί τα τελευταία χρόνια. Ο IEA δήλωσε αυτόν τον μήνα ότι πολλά ευρωπαϊκά διυλιστήρια λειτουργούν ήδη στη μέγιστη δυναμικότητά τους για την παραγωγή καυσίμων αεροσκαφών.
«Οι προμηθευτές μας αλλάζουν τα παράθυρα προβλέψεών τους και δεν επιθυμούν πλέον να δίνουν προοπτικές για χρονικό διάστημα που υπερβαίνει τον έναν μήνα», δήλωσε η CTO της Lufthansa, Grazia Vittadini, στο Reuters στη Φρανκφούρτη. Εκπρόσωπος του βρετανικού αεροδρομίου Heathrow δήλωσε ότι οι επιπτώσεις του πολέμου δεν έχουν πλήξει ακόμη τη λειτουργία του, αν και παρακολουθεί την κατάσταση. Η ADP, ιδιοκτήτρια του αεροδρομίου Charles de Gaulle στο Παρίσι, δεν ανταποκρίθηκε σε αίτημα για σχολιασμό. Οι προτεινόμενοι κανόνες της ΕΕ δεν αναμένεται να επηρεάσουν τη Βρετανία, η οποία βρίσκεται εκτός του μπλοκ των 27 μελών.
Τα αποθέματα καυσίμων ποικίλλουν στην Ευρώπη
Τα αποθέματα καυσίμων αεροσκαφών είναι εξαιρετικά άνισα κατανεμημένα στην Ευρώπη. Η Ισπανία διαθέτει οκτώ διυλιστήρια και είναι καθαρός εξαγωγέας καυσίμων αεροσκαφών, ενώ οι εισαγωγές καλύπτουν περισσότερο από το 60% της βρετανικής ζήτησης. Οι ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες ζήτησαν από την ΕΕ να βελτιώσει την παρακολούθηση των αποθεμάτων καυσίμων αεροσκαφών και να εξετάσει την από κοινού αγορά κηροζίνης.
Η περιοχή του ΟΟΣΑ Ευρώπης, η οποία περιλαμβάνει χώρες της ΕΕ καθώς και άλλες όπως η Βρετανία και η Νορβηγία, εισάγει περισσότερο από το 30% των καυσίμων αεροσκαφών της, σύμφωνα με στοιχεία του IEA, με το μεγαλύτερο μέρος να διέρχεται από το Στενό του Hormuz. Η ΕΕ απαιτεί από τα μέλη της να διατηρούν αποθέματα πετρελαίου έκτακτης ανάγκης για 90 ημέρες ως προστασία έναντι κλυδωνισμών στον εφοδιασμό. Αυτό δεν περιλαμβάνει συγκεκριμένη απαίτηση για το καύσιμο αεροσκαφών, αν και οι χώρες μπορούν να το προσμετρούν, μαζί με άλλα πετρελαιοειδή, στα αποθέματά τους.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών