Εάν παραμείνει το όριο των 20 ωρών τον μήνα, αλλά αλλάξει ο τρόπος υπολογισμού της αμοιβής, η ετήσια μικτή αποζημίωση θα μπορούσε να αυξηθεί περίπου κατά 135%.
Αυξήσεις που έρχονται σταδιακά, αλλά απώλειες που μετριούνται σε δεκάδες χιλιάδες ευρώ.
Αυτή είναι η εικόνα που διαμορφώνεται για τους περίπου 600.000 δημοσίους υπαλλήλους, αν ο λογαριασμός δεν περιοριστεί στα κυβερνητικά ανακοινώσιμα των τελευταίων ετών, αλλά ανοίξει σε βάθος 16ετίας.
Τα 140 ευρώ μεικτά
Από το 2023 και μετά οι δημόσιοι υπάλληλοι άρχισαν πράγματι να βλέπουν ξανά αυξήσεις στις αποδοχές τους, μετά από μια μακρά περίοδο μισθολογικού «παγώματος».
Το 2024 ήρθαν τα 70 ευρώ μικτά τον μήνα, το 2025 προστέθηκαν άλλα 30 ευρώ και από τον Απρίλιο του 2026 άλλα 40 ευρώ.
Συνολικά, οι οριζόντιες αυξήσεις από το 2024 έως το 2026 φτάνουν τα 140 ευρώ μικτά τον μήνα.
Ο λογαριασμός
Μόνο που πίσω από αυτό το ποσό υπάρχει ένας πολύ μεγαλύτερος λογαριασμός. Ένας λογαριασμός που περιλαμβάνει την κατάργηση του 13ου και 14ου μισθού, την απώλεια μισθολογικών κλιμακίων, την εκτίναξη του κόστους ζωής και την υποβάθμιση της αμοιβής της υπερωριακής εργασίας.
Και αυτό ακριβώς επιχειρεί να μετρήσει η μελέτη «Δημόσιοι Υπάλληλοι 2009–2025: 16 χρόνια εισοδηματικών απωλειών» του Πανελλήνιου Συλλόγου Υπαλλήλων ΟΑΕΔ – τ. ΟΕΕ – τ. ΟΕΚ. Η περίοδος των μνημονίων δεν άφησε απλώς χαμηλότερους μισθούς. Δημιούργησε μια πολυετή αλυσίδα απωλειών, η οποία εξακολουθεί να επηρεάζει τις αποδοχές.
Οι περικοπές μισθών και επιδομάτων από το 2010 και μετά ακολουθήθηκαν από χρόνια χωρίς οριζόντιες αυξήσεις. Οι εργαζόμενοι μπορούσαν να δουν μεταβολές στις αποδοχές τους κυρίως μέσω της υπηρεσιακής εξέλιξης, των μισθολογικών κλιμακίων ή ειδικών ρυθμίσεων.
Το 2023 ήταν το πρώτο έτος της αλλαγής. Η κατάργηση της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης και άλλες παρεμβάσεις στις κρατήσεις αύξησαν το καθαρό εισόδημα. Δεν ήταν, όμως, αύξηση του βασικού μισθού.
Το πραγματικό ορόσημο ήρθε την 1η Ιανουαρίου 2024, με την οριζόντια αύξηση των 70 ευρώ μικτά. Παράλληλα, αυξήθηκε η οικογενειακή παροχή και ενισχύθηκε το επίδομα θέσης ευθύνης.
Το 2025 ακολούθησαν άλλα 30 ευρώ μικτά από την 1η Απριλίου, ενώ από τον Απρίλιο του 2026 προστέθηκαν ακόμη 40 ευρώ.
Η κυβερνητική εικόνα, επομένως, είναι αυτή της σταδιακής αποκατάστασης των μισθών.
Μείωση αγοραστικής δύναμης
Η εικόνα της μελέτης, όμως, είναι πολύ διαφορετική. Ο μισθός αυξήθηκε, η αγοραστική δύναμη μειώθηκε
Η μελέτη εξετάζει τρία αντιπροσωπευτικά προφίλ εργαζομένων ΔΕ, ΤΕ και ΠΕ, με 15 χρόνια υπηρεσίας στο τέλος του 2009.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι το καθαρό ετήσιο εισόδημα έως το 2025 αυξήθηκε ονομαστικά μόλις κατά 1,5% για τον ΔΕ, 12,2% για τον ΤΕ και 13,2% για τον ΠΕ.
Με άλλα λόγια, σε ονομαστικούς όρους οι αυξήσεις είναι περιορισμένες. Όταν όμως μπει στην εξίσωση ο πληθωρισμός, η εικόνα γίνεται πολύ πιο σκληρή.
Η πραγματική αγοραστική δύναμη εμφανίζεται μειωμένη κατά 20,4% για τον ΔΕ, 12% για τον ΤΕ και 11,2% για τον ΠΕ.
Και εδώ βρίσκεται ίσως το πιο κρίσιμο σημείο: άλλο να αυξάνεται ο μισθός στα χαρτιά και άλλο να αυξάνεται το τι μπορεί να αγοράσει ο μισθός αυτός.
Ο Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή αυξήθηκε κατά 27,46% από το 2009 έως το 2025. Ακόμη χειρότερα, το σταθερό καλάθι Διατροφής, Στέγασης και Μεταφορών που χρησιμοποιεί η μελέτη αυξήθηκε κατά 44,8%.
Με αυτό το μέτρο, η απώλεια αγοραστικής δύναμης εκτινάσσεται στο 29,9% για τον ΔΕ, 22,5% για τον ΤΕ και 21,8% για τον ΠΕ.
Έως 51.000 ευρώ ο λογαριασμός των «δώρων».’
Η σφαγή από τα δώρα
Τα δώρα Χριστουγέννων και Πάσχα και το επίδομα αδείας δεν είναι πλέον μέρος των αποδοχών των δημοσίων υπαλλήλων. Και η απώλεια δεν είναι θεωρητική.
Με βάση τα επίπεδα μισθών του 2025, οι δύο επιπλέον βασικοί μισθοί αντιστοιχούν σε 2.981 ευρώ για τον ΔΕ, 3.799 ευρώ για τον ΤΕ και 4.021 ευρώ για τον ΠΕ.
Σε βάθος χρόνου, η σωρευτική μικτή απώλεια προσεγγίζει, σύμφωνα με το οικονομικό σενάριο της μελέτης, τα 37.000 ευρώ για τον ΔΕ, 48.000 ευρώ για τον ΤΕ και 51.000 ευρώ για τον ΠΕ.
Δηλαδή, ένας εργαζόμενος ΠΕ μπορεί να έχει χάσει σε βάθος χρόνου από αυτή και μόνο την αλλαγή ποσό που υπερβαίνει τις 50.000 ευρώ.
Το ζήτημα έχει πλέον αποκτήσει και θεσμική διάσταση, μετά την απόφαση 1201/2026 της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας. Η επαναφορά των δώρων βρίσκεται πλέον στο πεδίο της νομοθετικής και δημοσιονομικής επιλογής.
Η διετία 2016–2017 που συνεχίζει να «γράφει» στον λογαριασμό
Στις απώλειες έρχεται να προστεθεί και η διετία 2016–2017, η οποία δεν προσμετρήθηκε στη μισθολογική εξέλιξη.
Η επίπτωση δεν σταμάτησε όταν τελείωσε η διετία. Αντίθετα, μεταφέρθηκε στα επόμενα μισθολογικά κλιμάκια, καθώς η καθυστέρηση στην εξέλιξη επηρεάζει και τις μελλοντικές αποδοχές.
Μέχρι το τέλος του 2025, η επιβεβαιωμένη μικτή απώλεια για τα τρία προφίλ ανέρχεται σε 3.600 ευρώ για τον ΔΕ, 5.940 ευρώ για τον ΤΕ και 6.372 ευρώ για τον ΠΕ.
Πρόκειται για ένα κόστος που δεν φαίνεται σε μια απλή σύγκριση του σημερινού μισθού με εκείνον του προηγούμενου έτους.
Υπερωρίες: περισσότερη δουλειά, λιγότερη αξία
Και σαν να μην έφταναν αυτά, η μελέτη βάζει στο στόχαστρο και τον τρόπο με τον οποίο αμείβεται η υπερωριακή εργασία.
Το ανώτατο όριο της απογευματινής υπερωρίας μειώθηκε από 720 ώρες ετησίως το 2009 σε 240 ώρες.
Παράλληλα, η ωριαία αποζημίωση μετακινήθηκε από το 1/200 στο 1/280 του βασικού μισθού.
Για τα τρία εξεταζόμενα προφίλ, η σημερινή αποζημίωση ανέρχεται μόλις σε 5,49, 6,95 και 7,35 ευρώ μικτά την ώρα.
Η σύγκριση με τον ιδιωτικό τομέα
Η σύγκριση με τον ιδιωτικό τομέα είναι αποκαλυπτική.
Για αντίστοιχους μισθούς, η νόμιμη υπερωρία αντιστοιχεί σε 12,92, 16,35 και 17,29 ευρώ την ώρα.
Με βάση τους υπολογισμούς της μελέτης, δηλαδή, η υπερωριακή ώρα στο Δημόσιο αποτιμάται περίπου στο 42,5% της αντίστοιχης αμοιβής στον ιδιωτικό τομέα.
Και το παράδοξο είναι ότι δεν απαιτείται αύξηση των ωρών για να αλλάξει σημαντικά η εικόνα.
Εάν παραμείνει το όριο των 20 ωρών τον μήνα, αλλά αλλάξει ο τρόπος υπολογισμού της αμοιβής, η ετήσια μικτή αποζημίωση θα μπορούσε να αυξηθεί περίπου κατά 135%.
Αντώνης Βασιλόπουλος
www.bankingnews.gr
Αυτή είναι η εικόνα που διαμορφώνεται για τους περίπου 600.000 δημοσίους υπαλλήλους, αν ο λογαριασμός δεν περιοριστεί στα κυβερνητικά ανακοινώσιμα των τελευταίων ετών, αλλά ανοίξει σε βάθος 16ετίας.
Τα 140 ευρώ μεικτά
Από το 2023 και μετά οι δημόσιοι υπάλληλοι άρχισαν πράγματι να βλέπουν ξανά αυξήσεις στις αποδοχές τους, μετά από μια μακρά περίοδο μισθολογικού «παγώματος».
Το 2024 ήρθαν τα 70 ευρώ μικτά τον μήνα, το 2025 προστέθηκαν άλλα 30 ευρώ και από τον Απρίλιο του 2026 άλλα 40 ευρώ.
Συνολικά, οι οριζόντιες αυξήσεις από το 2024 έως το 2026 φτάνουν τα 140 ευρώ μικτά τον μήνα.
Ο λογαριασμός
Μόνο που πίσω από αυτό το ποσό υπάρχει ένας πολύ μεγαλύτερος λογαριασμός. Ένας λογαριασμός που περιλαμβάνει την κατάργηση του 13ου και 14ου μισθού, την απώλεια μισθολογικών κλιμακίων, την εκτίναξη του κόστους ζωής και την υποβάθμιση της αμοιβής της υπερωριακής εργασίας.
Και αυτό ακριβώς επιχειρεί να μετρήσει η μελέτη «Δημόσιοι Υπάλληλοι 2009–2025: 16 χρόνια εισοδηματικών απωλειών» του Πανελλήνιου Συλλόγου Υπαλλήλων ΟΑΕΔ – τ. ΟΕΕ – τ. ΟΕΚ. Η περίοδος των μνημονίων δεν άφησε απλώς χαμηλότερους μισθούς. Δημιούργησε μια πολυετή αλυσίδα απωλειών, η οποία εξακολουθεί να επηρεάζει τις αποδοχές.
Οι περικοπές μισθών και επιδομάτων από το 2010 και μετά ακολουθήθηκαν από χρόνια χωρίς οριζόντιες αυξήσεις. Οι εργαζόμενοι μπορούσαν να δουν μεταβολές στις αποδοχές τους κυρίως μέσω της υπηρεσιακής εξέλιξης, των μισθολογικών κλιμακίων ή ειδικών ρυθμίσεων.
Το 2023 ήταν το πρώτο έτος της αλλαγής. Η κατάργηση της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης και άλλες παρεμβάσεις στις κρατήσεις αύξησαν το καθαρό εισόδημα. Δεν ήταν, όμως, αύξηση του βασικού μισθού.
Το πραγματικό ορόσημο ήρθε την 1η Ιανουαρίου 2024, με την οριζόντια αύξηση των 70 ευρώ μικτά. Παράλληλα, αυξήθηκε η οικογενειακή παροχή και ενισχύθηκε το επίδομα θέσης ευθύνης.
Το 2025 ακολούθησαν άλλα 30 ευρώ μικτά από την 1η Απριλίου, ενώ από τον Απρίλιο του 2026 προστέθηκαν ακόμη 40 ευρώ.
Η κυβερνητική εικόνα, επομένως, είναι αυτή της σταδιακής αποκατάστασης των μισθών.
Μείωση αγοραστικής δύναμης
Η εικόνα της μελέτης, όμως, είναι πολύ διαφορετική. Ο μισθός αυξήθηκε, η αγοραστική δύναμη μειώθηκε
Η μελέτη εξετάζει τρία αντιπροσωπευτικά προφίλ εργαζομένων ΔΕ, ΤΕ και ΠΕ, με 15 χρόνια υπηρεσίας στο τέλος του 2009.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι το καθαρό ετήσιο εισόδημα έως το 2025 αυξήθηκε ονομαστικά μόλις κατά 1,5% για τον ΔΕ, 12,2% για τον ΤΕ και 13,2% για τον ΠΕ.
Με άλλα λόγια, σε ονομαστικούς όρους οι αυξήσεις είναι περιορισμένες. Όταν όμως μπει στην εξίσωση ο πληθωρισμός, η εικόνα γίνεται πολύ πιο σκληρή.
Η πραγματική αγοραστική δύναμη εμφανίζεται μειωμένη κατά 20,4% για τον ΔΕ, 12% για τον ΤΕ και 11,2% για τον ΠΕ.
Και εδώ βρίσκεται ίσως το πιο κρίσιμο σημείο: άλλο να αυξάνεται ο μισθός στα χαρτιά και άλλο να αυξάνεται το τι μπορεί να αγοράσει ο μισθός αυτός.
Ο Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή αυξήθηκε κατά 27,46% από το 2009 έως το 2025. Ακόμη χειρότερα, το σταθερό καλάθι Διατροφής, Στέγασης και Μεταφορών που χρησιμοποιεί η μελέτη αυξήθηκε κατά 44,8%.
Με αυτό το μέτρο, η απώλεια αγοραστικής δύναμης εκτινάσσεται στο 29,9% για τον ΔΕ, 22,5% για τον ΤΕ και 21,8% για τον ΠΕ.
Έως 51.000 ευρώ ο λογαριασμός των «δώρων».’
Η σφαγή από τα δώρα
Τα δώρα Χριστουγέννων και Πάσχα και το επίδομα αδείας δεν είναι πλέον μέρος των αποδοχών των δημοσίων υπαλλήλων. Και η απώλεια δεν είναι θεωρητική.
Με βάση τα επίπεδα μισθών του 2025, οι δύο επιπλέον βασικοί μισθοί αντιστοιχούν σε 2.981 ευρώ για τον ΔΕ, 3.799 ευρώ για τον ΤΕ και 4.021 ευρώ για τον ΠΕ.
Σε βάθος χρόνου, η σωρευτική μικτή απώλεια προσεγγίζει, σύμφωνα με το οικονομικό σενάριο της μελέτης, τα 37.000 ευρώ για τον ΔΕ, 48.000 ευρώ για τον ΤΕ και 51.000 ευρώ για τον ΠΕ.
Δηλαδή, ένας εργαζόμενος ΠΕ μπορεί να έχει χάσει σε βάθος χρόνου από αυτή και μόνο την αλλαγή ποσό που υπερβαίνει τις 50.000 ευρώ.
Το ζήτημα έχει πλέον αποκτήσει και θεσμική διάσταση, μετά την απόφαση 1201/2026 της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας. Η επαναφορά των δώρων βρίσκεται πλέον στο πεδίο της νομοθετικής και δημοσιονομικής επιλογής.
Η διετία 2016–2017 που συνεχίζει να «γράφει» στον λογαριασμό
Στις απώλειες έρχεται να προστεθεί και η διετία 2016–2017, η οποία δεν προσμετρήθηκε στη μισθολογική εξέλιξη.
Η επίπτωση δεν σταμάτησε όταν τελείωσε η διετία. Αντίθετα, μεταφέρθηκε στα επόμενα μισθολογικά κλιμάκια, καθώς η καθυστέρηση στην εξέλιξη επηρεάζει και τις μελλοντικές αποδοχές.
Μέχρι το τέλος του 2025, η επιβεβαιωμένη μικτή απώλεια για τα τρία προφίλ ανέρχεται σε 3.600 ευρώ για τον ΔΕ, 5.940 ευρώ για τον ΤΕ και 6.372 ευρώ για τον ΠΕ.
Πρόκειται για ένα κόστος που δεν φαίνεται σε μια απλή σύγκριση του σημερινού μισθού με εκείνον του προηγούμενου έτους.
Υπερωρίες: περισσότερη δουλειά, λιγότερη αξία
Και σαν να μην έφταναν αυτά, η μελέτη βάζει στο στόχαστρο και τον τρόπο με τον οποίο αμείβεται η υπερωριακή εργασία.
Το ανώτατο όριο της απογευματινής υπερωρίας μειώθηκε από 720 ώρες ετησίως το 2009 σε 240 ώρες.
Παράλληλα, η ωριαία αποζημίωση μετακινήθηκε από το 1/200 στο 1/280 του βασικού μισθού.
Για τα τρία εξεταζόμενα προφίλ, η σημερινή αποζημίωση ανέρχεται μόλις σε 5,49, 6,95 και 7,35 ευρώ μικτά την ώρα.
Η σύγκριση με τον ιδιωτικό τομέα
Η σύγκριση με τον ιδιωτικό τομέα είναι αποκαλυπτική.
Για αντίστοιχους μισθούς, η νόμιμη υπερωρία αντιστοιχεί σε 12,92, 16,35 και 17,29 ευρώ την ώρα.
Με βάση τους υπολογισμούς της μελέτης, δηλαδή, η υπερωριακή ώρα στο Δημόσιο αποτιμάται περίπου στο 42,5% της αντίστοιχης αμοιβής στον ιδιωτικό τομέα.
Και το παράδοξο είναι ότι δεν απαιτείται αύξηση των ωρών για να αλλάξει σημαντικά η εικόνα.
Εάν παραμείνει το όριο των 20 ωρών τον μήνα, αλλά αλλάξει ο τρόπος υπολογισμού της αμοιβής, η ετήσια μικτή αποζημίωση θα μπορούσε να αυξηθεί περίπου κατά 135%.
Αντώνης Βασιλόπουλος
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών