Ραγδαίες εξελίξεις από Ιράν ως Κίνα: Το Πεντάγωνο εξοπλίζει F-15EX για μάχες αέρος-εδάφους και ελικόπτερα με πυραύλους Red Wolf

Σε νέα εποχή οδηγεί το Πεντάγωνο τα F-15EX  Eagle II τα οποία μετατρέπει σε «φορτηγά πυραύλων» ώστε να εξελιχθούν από κυρίαρχα στους αιθέρες σε φονικά όπλα αέρος - εδάφους μετά την διάλυση του στόλου των MQ-9 Reaper από το Ιράν.
Πρόσφατες εικόνες επιβεβαιώνουν ότι η Αεροπορία των ΗΠΑ ξεκινά να εξοπλίζει τον νεότερο τύπο μαχητικού της, το F-15EX Eagle II, για επιχειρήσεις αέρος-εδάφους, πραγματοποιώντας με επιτυχία δοκιμαστικές βολές όπλων ακριβείας.
Οι δοκιμές αυτές αποσκοπούν στην επαλήθευση των δυνατοτήτων κρούσης, διατηρώντας ταυτόχρονα τον πρωταρχικό ρόλο του αεροσκάφους στην αεροπορική κυριαρχία, με την έναρξή τους να αποτελεί μείζον ορόσημο στην επιχειρησιακή ιστορία του νέου τύπου μαχητικού.
Παρόλο που το F-15EX εισήλθε στην υπηρεσία των ΗΠΑ ως διάδοχος του μαχητικού αεροπορικής υπεροχής F-15C, αποτελεί παράγωγο του F-15E Strike Eagle, το οποίο αναπτύχθηκε ως προσαρμογή του σχεδίου για αποστολές αέρος-εδάφους.
Ως εκ τούτου, το αεροσκάφος σχεδιάστηκε εξαρχής με δυνατότητες πολλαπλών ρόλων, αν και οι ελλείψεις σε μαχητικά αεροπορικής υπεροχής μεγάλου βεληνεκούς ώθησαν την Αεροπορία να εστιάσει την επιχειρησιακή του χρήση σχεδόν αποκλειστικά σε αποστολές αέρος-αέρος.

Ο διπλασιασμός της παραγγελίας και το μάθημα της ιρανικής απειλής

Η απόφαση για την έναρξη της εκπαίδευσης των πιλότων και τον εξοπλισμό των μαχητικών για αποστολές αέρος-εδάφους αποτελεί πιθανότατα απάντηση στην επιβεβαίωση ότι η Αεροπορία θα επεκτείνει σημαντικά τις προμήθειες του F-15EX.
Ο προϋπολογισμός της Αεροπορίας για το οικονομικό έτος 2027 επιβεβαιώθηκε τον Απρίλιο ότι αύξησε τις προγραμματισμένες προμήθειες μαχητικών F-15EX σε 267 αεροσκάφη, από 129 που είχαν προγραμματιστεί προηγουμένως.
Αυτό θα διασφαλίσει ότι υπάρχει επαρκής αριθμός αεροσκαφών για να λειτουργήσουν σε ρόλους πέραν των καθηκόντων αεράμυνας στην ηπειρωτική επικράτεια των ΗΠΑ και της μόνιμης ξένης ανάπτυξης κοντά στο Στενό της Ταϊβάν στην Okinawa, οι οποίοι είναι οι ρόλοι στους οποίους τα μαχητικά θα αντικαταστήσουν άμεσα τα F-15C/D.

(F-15EX EAGLE II)
Αναπροσαρμογή των F-15E

Εκπρόσωπος της Αεροπορίας σχολίασε τον Απρίλιο 2026 ότι οι προμήθειες αποσκοπούν στην αναπροσαρμογή του παλαιωμένου στόλου F-15E, διευρύνοντας την προηγούμενη πρωταρχική αιτιολογία των προμηθειών που ήταν η αντικατάσταση του ακόμη παλαιότερου στόλου F-15C/D, όπως σημειώνει το Military Watch Magazine.
Αυτό υποδηλώνει ότι περίπου το ήμισυ των προγραμματισμένων αεροσκαφών θα διαμορφωθεί σε μεγάλο βαθμό για επιχειρήσεις αέρος-εδάφους.
Η σημασία που αποδίδεται στον στόλο των F-15 αυξήθηκε σημαντικά από τον Απρίλιο του 2024, και εκ νέου από τον Μάρτιο του 2026, καθώς έπαιξαν κεντρικό ρόλο στις στρατιωτικές εκστρατείες υπό την ηγεσία των ΗΠΑ κατά του Ιράν.
Αυτό ήρθε σε έντονη αντίθεση με τη περιορισμένη χρησιμότητα του νέου μαχητικού πέμπτης γενιάς F-35, και πολύ περισσότερο με το προβληματικό F-22 που αρχικά προοριζόταν να αντικαταστήσει το F-15.

Το «φορτηγό πυραύλων» με τις αστείρευτες δυνατότητες

Το F-15EX κατέχει σημαντικά πλεονεκτήματα ως πλατφόρμα κρούσης.
Σε αντίθεση με τα F-15C/D και F-15E, το νέο μαχητικό ενσωματώνει ένα ψηφιακό σύστημα ελέγχου πτήσης fly-by-wire που έχει αυξήσει τη χωρητικότητα μεταφοράς όπλων και έχει φέρει επανάσταση στις επιδόσεις πτήσης του.
Επιπλέον, ενσωματώνει το ισχυρό ραντάρ Active Electronically Scanned Array AN/APG-82(V)1, το σύστημα Eagle Passive Active Warning Survivability System, προηγμένους υπολογιστές αποστολής και μια αρχιτεκτονική συστημάτων ανοιχτής αποστολής που επιτρέπει τη σχετικά ταχεία ενσωμάτωση νέων όπλων και λογισμικού.
Αυτές οι αναβαθμίσεις το καθιστούν ουσιαστικά πιο ικανό από τις προγενέστερες παραλλαγές του F-15, παρέχοντας παράλληλα περιθώρια για μελλοντική εξέλιξη.

(F-15EX with GBU-53/B Small Diameter Bomb IIs)
Ευάλωτα τα μαχητικά μικρότερου βεληνεκούς

Με τη συνεχιζόμενη σύγκρουση των Ηνωμένων Πολιτειών με το Ιράν να έχει αναδείξει την ευάλωτη θέση των τύπων μαχητικών μικρότερου βεληνεκούς λόγω της καταστροφής αεροπορικών βάσεων κοντά σε εχθρικό έδαφος, τα F-15 χρησιμοποιούνται σε πολύ μεγάλο βαθμό για επιχειρήσεις κρούσης εξαιτίας της μεγάλης εμβέλειάς τους, γεγονός που καθιστά τον τύπο ιδιαίτερα πολύτιμο.
Ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα του αεροσκάφους είναι η εξαιρετική χωρητικότητα ωφέλιμου φορτίου, με το F-15EX να είναι σε θέση να μεταφέρει περισσότερα όπλα από οποιονδήποτε άλλο δυτικό τύπο μαχητικού με μεγάλη διαφορά, συμπεριλαμβανομένων έως και 12 πυραύλων αέρος-αέρος σε τυπική διαμόρφωση και σημαντικά μεγαλύτερα φορτία όταν είναι εξοπλισμένο για αποστολές κρούσης.
Στους μεγάλους εξωτερικούς σταθμούς φορτίου του μπορεί επίσης να μεταφέρει υπερμεγέθη όπλα standoff που δεν μπορούν εύκολα να φιλοξενηθούν σε αεροσκάφη stealth όπως το F-35. Αυτό έχει τοποθετήσει όλο και περισσότερο το μαχητικό ως ένα «φορτηγό πυραύλων» ικανό να εξαπολύει όπλα μεγάλου βεληνεκούς, παραμένοντας παράλληλα έξω από τον πιο έντονα προστατευόμενο εναέριο χώρο.

(Επιθετικό ελικόπτερο AH-1Z)
Το αμερικανικό ναυτικό εξοπλίζει τα επιθετικά ελικόπτερα AH-1Z με πυραύλους cruise μεγάλου βεληνεκούς Red Wolf για τη συντριβή της Κίνας

Το Σώμα Πεζοναυτών των ΗΠΑ συνεχίζει την αναδιάρθρωση των δυνάμεών του ενόψει μιας πιθανής σύγκρουσης στον Ειρηνικό, δίνοντας αυξανόμενη έμφαση στις δυνατότητες ακριβούς πλήγματος μεγάλου βεληνεκούς.
Στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας, επέλεξε τον πύραυλο cruise Red Wolf της L3Harris Technologies, ένα όπλο ακριβείας μεγάλου βεληνεκούς που θα επιτρέψει στα επιθετικά ελικόπτερα AH-1Z Viper να προσβάλλουν στόχους σε αποστάσεις που υπερβαίνουν τα 370 χιλιόμετρα.
Η απόφαση αυτή αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό βήμα στον μετασχηματισμό Force Design 2030 του Σώματος Πεζοναυτών, ο οποίος ιεραρχεί ως προτεραιότητα τις κατανεμημένες επιχειρήσεις, τη βιωσιμότητα και τη δυνατότητα πλήγματος των αντισυμβαλλόμενων από πολύ πέρα από τον ορίζοντα.

Τεχνολογική υπεροχή: Πύραυλοι Red Wolf και αυτόνομα συστήματα

Η σύμβαση εισάγει μια δυνατότητα που διευρύνει θεαματικά την εμβέλεια της αεροπορίας ελικοπτέρων του Σώματος Πεζοναυτών.
Αντί να βασίζεται σε παραδοσιακούς πυραύλους που εκτοξεύονται από ελικόπτερα με συγκριτικά περιορισμένο βεληνεκές, το AH-1Z θα είναι σε θέση να εκτοξεύει τον Red Wolf σε μια περιοχή 430.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων.
Τέτοιες αποστάσεις επιτρέπουν στα μικρά και παλαιωμένα ελικόπτερα να παραμένουν εκτός του δραστικού βεληνεκούς πολλών εχθρικών συστημάτων αεράμυνας, ενώ ταυτόχρονα συμβάλλουν σε επιθετικές επιχειρήσεις μεγάλου βεληνεκούς.
Ο Red Wolf ανήκει σε μια νέα γενιά «launched effects» που θολώνουν τη διακριτή γραμμή μεταξύ των παραδοσιακών πυραύλων cruise, των περιπλανώμενων πυρομαχικών (drones-καμικάζι) και των αυτόνομων συστημάτων κρούσης.
Μελλοντικές παραλλαγές αναμένεται να ενσωματώνουν λειτουργίες δικτύωσης, επιτρέποντάς τους να μοιράζονται πληροφορίες στοχοποίησης ή να συνεργάζονται με άλλες πλατφόρμες κατά τη διάρκεια σύνθετων εμπλοκών.

(Πύραυλος Red Wolf)
Διασπορά δυνάμεων στις νησιωτικές αλυσίδες του Ειρηνικού

Το Force Design 2030 μετατοπίζει το Σώμα Πεζοναυτών μακριά από τους μεγάλους συμβατικούς σχηματισμούς προς μικρότερες, πιο διασπαρμένες μονάδες ικανές να επιχειρούν σε όλες τις αχανείς νησιωτικές αλυσίδες του Ειρηνικού.
Αντί για τη συγκέντρωση μαχητικής ισχύος σε λίγες μεγάλες βάσεις ή πλοία, οι μονάδες των Πεζοναυτών αναμένεται να εγκαθιστούν προσωρινές θέσεις σε νησιά και ακτογραμμές, από τις οποίες θα μπορούν να χρησιμοποιούν πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς για να στερούν από τον αντίπαλο την ελευθερία ελιγμών.
Η ιδέα αυτή αποσκοπεί πρωτίστως στην αντιμετώπιση των ραγδαία επεκτεινόμενων στρατιωτικών δυνατοτήτων της Κίνας στον Δυτικό Ειρηνικό, υποστηρίζοντας τις προσπάθειες υπό την ηγεσία των ΗΠΑ για τη διασφάλιση μιας ισορροπίας ισχύος στην περιοχή ευνοϊκής για τα γεωπολιτικά συμφέροντα του Δυτικού Μπλοκ.

Χαμηλό κόστος και πολυεπίπεδα συστήματα κρούσης

Το πρόγραμμα Red Wolf αναδεικνύει μια ευρύτερη μετατόπιση σε ολόκληρο το Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ προς πιο προσιτά οικονομικά όπλα ακριβείας.
Κάθε πύραυλος Red Wolf αναμένεται να κοστίζει μεταξύ 300.000 και 500.000 δολαρίων, σημαντικά λιγότερο από πολλούς συμβατικούς πυραύλους cruise, οι οποίοι συχνά υπερβαίνουν το 1 εκατομμύριο δολάρια ανά όπλο.
Αν και εξακολουθεί να είναι ακριβό σε σύγκριση με μικρά μη επανδρωμένα αεροπορικά συστήματα, το όπλο προσφέρει μια ισορροπία μεταξύ δυνατοτήτων, βεληνεκούς και κόστους που είναι όλο και πιο ελκυστική καθώς το Πεντάγωνο προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο ενός παρατεταμένου πολέμου υψηλής έντασης.
Η επιλογή του Red Wolf συμπληρώνει επίσης αρκετές άλλες προσπάθειες εκσυγχρονισμού του Σώματος Πεζοναυτών που επικεντρώνονται σε πυρά μεγάλου βεληνεκούς.
Αυτές περιλαμβάνουν την Ανάπτυξη του Ναυτικού-Πεζοναυτικού Expeditionary Ship Interdiction System (NMESIS), εξοπλισμένου με Naval Strike Missiles, και την εισαγωγή του προγράμματος Long Range Fires.
Μαζί, αυτά τα συστήματα έχουν σχεδιαστεί για να δημιουργούν αλληλοκαλυπτόμενα στρώματα δυνατοτήτων πληγμάτων ακριβείας που μπορούν να απειλήσουν τόσο θαλάσσιους όσο και χερσαίους στόχους σε μεγάλα τμήματα ενός πεδίου μάχης στον Ειρηνικό.

Συντριπτικό πλήγμα στην Ιορδανία και καταστροφή των MQ-9

Την ίδια στιγμή που το Πεντάγωνο αναπροσαρμόζει τη στρατηγική του, ο αμερικανικός στόλος δέχεται βαρύτατα πλήγματα επί του πεδίου.
Οκτώ νεοκατασκευασμένα και μη συναρμολογημένα μη επανδρωμένα αεροσκάφη MQ-9 Reaper της Αεροπορίας των ΗΠΑ καταστράφηκαν κατά τη διάρκεια ιρανικής πυραυλικής επίθεσης στην αεροπορική βάση King Faisal Air Base στην Ιορδανία, σύμφωνα με αναφορές από πολλαπλές περιφερειακές πηγές.
Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν έβαλε κατά της συγκεκριμένης εγκατάστασης, καθώς και κατά των αεροπορικών βάσεων Prince Hassan Air Base και Muwaffaq Salti Air Base, στο πλαίσιο του 25ου κύματος επιθέσεων αντιποίνων σε απάντηση στις επιθέσεις των ΗΠΑ κατά του Ιράν. Δύο επιπλέον drones Reaper σε ενεργό υπηρεσία καταστράφηκαν επίσης στις επιθέσεις.
(Καταστροφή MQ Reaper)
Σοβαρές ελλείψεις 

Αν και πολλαπλοί τύποι αεροσκαφών έχουν χαθεί σε ιρανικές επιθέσεις εναντίον αμερικανικών βάσεων, κυμαινόμενοι από ελικόπτερα γενικής χρήσης UH-60 Black Hawk έως μαχητικά F-15E, το MQ-9 ξεχωρίζει λόγω των όλο και πιο σοβαρών ελλείψεων που αντιμετωπίζει η Αεροπορία των ΗΠΑ ως αποτέλεσμα των πολεμικών απωλειών.
Οι αναφορές για την παρουσία μη συναρμολογημένων drones MQ-9 σε αεροπορικές βάσεις στη Μέση Ανατολή επιβεβαιώνουν πληροφορίες από αμερικανικές πηγές, σύμφωνα με τις οποίες ένας αριθμός σκελετών αεροσκαφών που αποθηκεύτηκαν από τον βασικό κατασκευαστή του τύπου, τη General Atomics, θα μπορούσε να αγοραστεί από την Αεροπορία για την αναπλήρωση των πολεμικών απωλειών.
Ανταποκρινόμενη στη ζήτηση για πρόσθετα αεροσκάφη, η εταιρεία ανέφερε στις αρχές Ιουνίου ότι μεταξύ των εξαρτημάτων σε αποθεματικό για νέες κατασκευές και των Reapers ιδιοκτησίας της εταιρείας με κάποιον αριθμό ωρών πτήσης, υπάρχουν λιγότερα από 10 συνολικά «νέα» MQ-9A διαθέσιμα σε οποιονδήποτε πελάτη στον κόσμο.
Η καταστροφή οκτώ από αυτά τα νέα αεροσκάφη αντιπροσωπεύει πιθανότατα ολόκληρη τη ρεζέρβα των Ηνωμένων Πολιτειών για τον πιο κρίσιμο τύπο μη επανδρωμένου αεροσκάφους τους.

(Θέσεις αμερικανικών βάσεων που χτύπησε το Ιράν)
Η γραμμή παραγωγής παρέλυσε και οι απώλειες γιγαντώνονται

Η Αεροπορία των ΗΠΑ δεν μπορεί να υποβάλει παραγγελίες για πρόσθετα MQ-9A Reaper λόγω της αναστολής της παραγωγής.
Παρόλο που η περιορισμένη παραγωγή του MQ-9 συνεχίζεται, παράγεται μόνο το πολύ διαφορετικό MQ-9B SeaGuardian, το οποίο διαθέτει επανασχεδιασμένο σκελετό αεροσκάφους με διαφορετικά συστήματα και απαιτήσεις εφοδιαστικής αλυσίδας.
Τουλάχιστον 53 MQ-9A έχουν χαθεί στη μάχη από στα τέλη του 2023 σε συγκρούσεις με ιρανικές δυνάμεις και τις δυνάμεις των Houthis (Ansurullah Coalition) της Υεμένης.
Η αδυναμία αναπλήρωσης των απωλειών ερμηνεύεται από αναλυτές ως ένδειξη του πόσο περιορισμένη έχει γίνει η ικανότητα των Ηνωμένων Πολιτειών να αναγεννούν ταχέως τις απώλειές τους στη μεταψυχροπολεμική εποχή.
Σύμφωνα με έκθεση του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν, καταστράφηκε μια εγκατάσταση συντήρησης drones και πολλαπλά MQ-9, ενώ επλήγη και υπόστεγο που χρησιμοποιούνταν για την προετοιμασία μαχητικών F-15.

Σημαντικές ζημιές

Η δήλωση διευκρίνιζε ότι δύο αμερικανικά ελικόπτερα βαρέος τύπου υπέστησαν σημαντικές ζημιές μετά από πλήγμα σε υπόστεγο ελικοπτέρων, ενώ πλήγμα σε εγκατάσταση ενδιαίτησης αμερικανικών στρατευμάτων είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο ή τον τραυματισμό αδιευκρίνιστου αριθμού προσωπικού.
Αυτό ακολουθεί έκθεση των The New York Times, η οποία επικαλείται αξιολόγηση βασισμένη σε δορυφορικές εικόνες, διασταυρωμένα βίντεο και επίσημες δηλώσεις, αναφέροντας ότι σημαντικός αριθμός ελικοπτέρων UH-60 Black Hawk υπέστη ζημιές σε ιρανικό πλήγμα στην αεροπορική βάση Muwaffaq Salti Air Base και σε άλλες εγκαταστάσεις στην Ιορδανία.
Οι ιρανικές αναφορές επιβεβαιώθηκαν περαιτέρω από δορυφορικές εικόνες που δείχνουν σημαντικές ζημιές σε υπόστεγα αεροσκαφών στην αεροπορική βάση King Faisal Air Base στην Ιορδανία, με μια κατεστραμμένη δομή υποστέγου και έναν μεγάλο πίδακα μαύρου καπνού να υψώνεται από το σημείο, υποδεικνύοντας ότι τουλάχιστον ένα από τα μαχητικά F-15E Strike Eagle στο εσωτερικό του καταστράφηκε.
Οι ΗΠΑ έχουν χάσει τουλάχιστον πέντε μαχητικά F-15 κατά τη διάρκεια των εχθροπραξιών με το Ιράν, τέσσερα εκ των οποίων καταρρίφθηκαν υπό αδιευκρίνιστες συνθήκες.

Ρήγμα στη συμμαχική αεράμυνα και το τέλος της αμερικανικής αφθονίας

Οι απώλειες των MQ-9 υπήρξαν από τις πιο ακραίες, με τον ιδιαίτερα κεντρικό ρόλο του αεροσκάφους στις επιθέσεις κατά του Ιράν και την εξάρτηση των ΗΠΑ από τον τύπο για επιχειρήσεις παγκοσμίως να καθιστούν τον ταχύ ρυθμό απωλειών ιδιαίτερα ανησυχητικό.
Το MQ-9 εκτελεί συνεχείς αποστολές πληροφοριών, επιτήρησης, αναγνώρισης, αποκτήσεως στόχων και πληγμάτων ακριβείας, οι οποίες διαμοιράζονται τακτικά με συμμαχικούς στρατούς μέσω συνδυασμένων επιχειρήσεων.
Οι εταίροι του ΝΑΤΟ και οι δυνάμεις του συνασπισμού βασίζονται όλο και περισσότερο στα Reapers της Αεροπορίας των ΗΠΑ για την παροχή συνεχούς επίγνωσης του πεδίου της μάχης, μειώνοντας τη δική τους ανάγκη να αναπτύξουν αντίστοιχες δυνατότητες.
Επομένως, ένας συρρικνωμένος στόλος εγκυμονεί τον κίνδυνο να μειώσει τη διαθεσιμότητα κάλυψης υψηλού επιπέδου ISR και υποστήριξης πληγμάτων ακριβείας σε πολλαπλά θέατρα επιχειρήσεων ταυτόχρονα, αναγκάζοντας τους συμμάχους είτε να αποδεχθούν μειωμένη επίγνωση της κατάστασης είτε να δεσμεύσουν περισσότερους από τους δικούς τους περιορισμένους πόρους.
Για τους συμμάχους των οποίων ο επιχειρησιακός σχεδιασμός προϋποθέτει τη διαρκή αμερικανική εφοδιαστική υποστήριξη και προηγμένες δυνατότητες ISR, το επεισόδιο αυτό χρησιμεύει ως υπενθύμιση ότι τα αμερικανικά αποθέματα και η αμυντική-βιομηχανική ικανότητα είναι πεπερασμένα και μπορούν να υποστούν σημαντική καταπόνηση κατά τη διάρκεια παρατεταμένων πολεμικών επιχειρήσεων.

www.bankingnews.gr