Τρόμος πάνω από την Ευρώπη…
Νέα επίθεση στις ευρωπαϊκές ηγεσίες εξαπέλυσε ο Ρώσος πρόεδρος Vladimir Putin, κατηγορώντας τες ότι με τις επιλογές τους στην ενέργεια, την ασφάλεια και την Ουκρανία οδηγούν την Ευρώπη σε μια επικίνδυνη πορεία αντιπαράθεσης με τη Μόσχα.
Ο Putin υποστήριξε ότι η Ρωσία δεν αποτελεί απειλή για τις ευρωπαϊκές χώρες και δεν έχει λόγο να επιδιώξει μια σύγκρουση, ενώ παράλληλα προειδοποίησε ότι η πιθανή ανάπτυξη ευρωπαϊκών στρατευμάτων στην Ουκρανία θα ισοδυναμούσε με άμεση εμπλοκή σε πόλεμο με τη Ρωσία.
«Δεν απειλούμε, ούτε σκοπεύουμε να απειλήσουμε, ευρωπαϊκές χώρες. Γιατί θα έπρεπε;
Κανείς δεν λαμβάνει καν υπόψη το γεγονός ότι δεν έχουμε λόγους για κανενός είδους σύγκρουση με την Ευρώπη», δήλωσε ο Putin.
Κατά τον ίδιο, οι ευρωπαϊκές ελίτ παρουσιάζουν στους πληθυσμούς τους μια «φανταστική ρωσική απειλή», προκειμένου να δικαιολογήσουν μια πολιτική αυξημένων αμυντικών δαπανών και μεγαλύτερης στρατιωτικής προετοιμασίας.
Ο Ρώσος πρόεδρος υποστήριξε ότι η συγκεκριμένη πολιτική δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο, καθώς η Ευρώπη αντιμετωπίζει πλέον τη Ρωσία ως στρατηγικό αντίπαλο, ενώ η Μόσχα θεωρεί ότι οι ευρωπαϊκές κινήσεις αυξάνουν την πιθανότητα μιας άμεσης αντιπαράθεσης.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Putin στο ενεργειακό μέτωπο και στις συνέπειες της ευρωπαϊκής πολιτικής απέναντι στη Ρωσία.
Ο Ρώσος πρόεδρος εμφανίστηκε πεπεισμένος ότι τα λάθη της Ευρώπης στον ενεργειακό τομέα θα οδηγήσουν σε περαιτέρω αύξηση των τιμών του φυσικού αερίου για τους Ευρωπαίους καταναλωτές.
Παράλληλα, τόνισε ότι η Ρωσία διαθέτει τους ενεργειακούς της πόρους σε τιμές που καθορίζονται από την αγορά, απορρίπτοντας ουσιαστικά την άποψη ότι η Μόσχα χρησιμοποιεί τις ενεργειακές εξαγωγές ως εργαλείο εκβιασμού.
Η ενεργειακή σχέση Ρωσίας–Ευρώπης υπήρξε επί δεκαετίες ένας από τους σημαντικότερους οικονομικούς δεσμούς μεταξύ των δύο πλευρών. Η δραματική συρρίκνωση αυτής της σχέσης μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία έχει, ωστόσο, μετατρέψει την ενέργεια από πεδίο οικονομικής συνεργασίας σε βασικό παράγοντα γεωπολιτικής αντιπαράθεσης.
«Συστημικά λάθη» της Δύσης μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ
Ο Putin απέδωσε τη σημερινή κατάσταση στην Ευρώπη σε μια σειρά «συστημικών λαθών» της Δύσης, στους τομείς της πολιτικής, της ασφάλειας και της οικονομίας.
Όπως υποστήριξε, μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου και την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, η Δύση αισθάνθηκε ότι βρισκόταν «στην κορυφή του Ολύμπου» και ότι μπορούσε να ενεργεί χωρίς να υπολογίζει τις συνέπειες.
Κατά τη ρωσική προσέγγιση, η διεύρυνση του ΝΑΤΟ προς ανατολάς αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα σημεία τριβής.
Ο Putin επανέλαβε ότι η Μόσχα είχε προειδοποιήσει επανειλημμένα πως η επέκταση της Συμμαχίας προς τα ρωσικά σύνορα ήταν απαράδεκτη για τη Ρωσία.
«Όλοι κάνουν λάθη και έχουμε το μερίδιό μας, όπως όλοι οι άλλοι στον κόσμο», σημείωσε, προσθέτοντας όμως ότι τα λάθη της Δύσης, σύμφωνα με τον ίδιο, πολλαπλασιάστηκαν και τελικά δημιούργησαν μια «χιονοστιβάδα».
Στο επίκεντρο των δηλώσεων Putin βρέθηκε για ακόμη μία φορά η Ουκρανία.
Ο Ρώσος πρόεδρος υποστήριξε ότι η σημερινή κρίση αποτελεί συνέχεια μιας μακράς διαδικασίας δυτικής πίεσης προς τη Ρωσία και συνέδεσε άμεσα τις εξελίξεις με το 2014 και την ανατροπή του τότε Ουκρανού προέδρου Viktor Yanukovych.
Ο Putin αναγνώρισε ότι ο Yanukovych ενδεχομένως έκανε σημαντικά λάθη και ότι υπήρχαν λόγοι για δημόσια δυσαρέσκεια, επέμεινε όμως ότι η αλλαγή εξουσίας το 2014 αποτέλεσε, κατά τη ρωσική εκδοχή των γεγονότων, κομβικό σημείο για την εξέλιξη της κρίσης.
Υποστήριξε επίσης ότι αμέσως μετά την αλλαγή καθεστώτος η Δύση έθεσε ως στόχο την ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ, γεγονός που, σύμφωνα με τον ίδιο, αποτέλεσε βασική αιτία για τα σημερινά τραγικά γεγονότα.
Η συγκεκριμένη ερμηνεία αποτελεί πάγια θέση του Κρεμλίνου και βρίσκεται στον πυρήνα της ρωσικής επιχειρηματολογίας για την ασφάλεια στην Ανατολική Ευρώπη.
Οι Ευρωπαίοι πολίτες
Ο Ρώσος πρόεδρος υποστήριξε ακόμη ότι οι Ευρωπαίοι πολίτες αντιλαμβάνονται πλέον τους κινδύνους της πολιτικής που ακολουθούν οι κυβερνήσεις τους.
Κατά τον Putin, η ενίσχυση των πολιτικών δυνάμεων που τάσσονται κατά της σημερινής ευρωπαϊκής πολιτικής αποτελεί ένδειξη ότι ένα τμήμα των ευρωπαϊκών κοινωνιών αντιδρά στην πορεία προς μεγαλύτερη στρατιωτική και οικονομική αντιπαράθεση με τη Ρωσία.
Στο πλαίσιο αυτό αναφέρθηκε και στις εκλογικές εξελίξεις στη Γερμανία και ειδικότερα στη νίκη του AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ.
Ωστόσο, ο Putin απέφυγε να σχολιάσει το αποτέλεσμα, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για εσωτερική πολιτική υπόθεση της Γερμανίας.
«Δεν θέλω και δεν θα σχολιάσω τα εγχώρια πολιτικά γεγονότα που συμβαίνουν σε αυτήν την ομοσπονδιακή δημοκρατία», δήλωσε.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε και η αναφορά του Putin στον πρώην καγκελάριο της Γερμανίας Helmut Kohl.
Ο Ρώσος πρόεδρος αφηγήθηκε ότι ο Kohl τού είχε μεταφέρει την άποψη πως το μέλλον της Ευρώπης και της Γερμανίας θα μπορούσε να διασφαλιστεί μόνο μέσα από καλές και συμμαχικές σχέσεις με τη Ρωσία.
Η αναφορά αυτή έχει ιδιαίτερη πολιτική σημασία, καθώς παραπέμπει σε μια διαφορετική εποχή στις σχέσεις Ρωσίας–Γερμανίας, όταν η οικονομική αλληλεξάρτηση και η ενεργειακή συνεργασία θεωρούνταν στοιχεία σταθερότητας για ολόκληρη την Ευρώπη.
Σήμερα, η εικόνα είναι σχεδόν αντίστροφη: η Γερμανία βρίσκεται στον πυρήνα της ευρωπαϊκής στήριξης προς την Ουκρανία, ενώ οι ενεργειακοί δεσμοί με τη Ρωσία έχουν περιοριστεί δραστικά.
Ο Putin αναφέρθηκε επίσης στην εμπειρία της Ρωσίας από τη συμμετοχή στην G8, υποστηρίζοντας ότι η ένταξη της Μόσχας δεν υπήρξε ποτέ πραγματικά πλήρης.
«Κάποτε μας συμπεριέλαβαν στην G8, αλλά δεν ήταν πλήρης ένταξη», δήλωσε, αφήνοντας να εννοηθεί ότι ακόμη και κατά την περίοδο της στενότερης συνεργασίας Ρωσίας και Δύσης υπήρχαν σημαντικές πολιτικές και στρατηγικές διαφορές.
Η Ρωσία απομακρύνθηκε από την G8 το 2014, μετά την προσάρτηση της Κριμαίας, γεγονός που σηματοδότησε την οριστική κατάρρευση ενός σημαντικού μέρους της μεταψυχροπολεμικής αρχιτεκτονικής συνεργασίας μεταξύ Μόσχας και Δύσης.
Από την οικονομική αλληλεξάρτηση στη γεωπολιτική αποσύνδεση
Οι δηλώσεις Putin καταδεικνύουν ότι η σχέση Ρωσίας–Ευρώπης βρίσκεται σε ένα ιστορικό σημείο καμπής.
Για δεκαετίες, η οικονομική αλληλεξάρτηση λειτουργούσε ως ανάχωμα στις πολιτικές διαφωνίες.
Το ρωσικό φυσικό αέριο, το πετρέλαιο και άλλοι ενεργειακοί πόροι τροφοδοτούσαν την ευρωπαϊκή οικονομία, ενώ οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις και επενδύσεις είχαν ισχυρή παρουσία στη Ρωσία.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία ανέτρεψε αυτή την ισορροπία.
Η ενέργεια μετατράπηκε σε στρατηγικό όπλο πολιτικής πίεσης, οι κυρώσεις περιορίζουν τις οικονομικές συναλλαγές και η Ευρώπη επιδιώκει πλέον να μειώσει την εξάρτησή της από τη Ρωσία. Από την άλλη πλευρά, η Μόσχα στρέφει το οικονομικό της βάρος προς την Ασία και άλλες αγορές.
Το αποτέλεσμα είναι μια διαδικασία γεωπολιτικής και οικονομικής αποσύνδεσης, η οποία δύσκολα μπορεί να αναστραφεί χωρίς μια ευρύτερη πολιτική συμφωνία για την ασφάλεια στην Ευρώπη.
www.bankingnews.gr
Ο Putin υποστήριξε ότι η Ρωσία δεν αποτελεί απειλή για τις ευρωπαϊκές χώρες και δεν έχει λόγο να επιδιώξει μια σύγκρουση, ενώ παράλληλα προειδοποίησε ότι η πιθανή ανάπτυξη ευρωπαϊκών στρατευμάτων στην Ουκρανία θα ισοδυναμούσε με άμεση εμπλοκή σε πόλεμο με τη Ρωσία.
«Δεν απειλούμε, ούτε σκοπεύουμε να απειλήσουμε, ευρωπαϊκές χώρες. Γιατί θα έπρεπε;
Κανείς δεν λαμβάνει καν υπόψη το γεγονός ότι δεν έχουμε λόγους για κανενός είδους σύγκρουση με την Ευρώπη», δήλωσε ο Putin.
Κατά τον ίδιο, οι ευρωπαϊκές ελίτ παρουσιάζουν στους πληθυσμούς τους μια «φανταστική ρωσική απειλή», προκειμένου να δικαιολογήσουν μια πολιτική αυξημένων αμυντικών δαπανών και μεγαλύτερης στρατιωτικής προετοιμασίας.
Ο Ρώσος πρόεδρος υποστήριξε ότι η συγκεκριμένη πολιτική δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο, καθώς η Ευρώπη αντιμετωπίζει πλέον τη Ρωσία ως στρατηγικό αντίπαλο, ενώ η Μόσχα θεωρεί ότι οι ευρωπαϊκές κινήσεις αυξάνουν την πιθανότητα μιας άμεσης αντιπαράθεσης.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Putin στο ενεργειακό μέτωπο και στις συνέπειες της ευρωπαϊκής πολιτικής απέναντι στη Ρωσία.
Ο Ρώσος πρόεδρος εμφανίστηκε πεπεισμένος ότι τα λάθη της Ευρώπης στον ενεργειακό τομέα θα οδηγήσουν σε περαιτέρω αύξηση των τιμών του φυσικού αερίου για τους Ευρωπαίους καταναλωτές.
Παράλληλα, τόνισε ότι η Ρωσία διαθέτει τους ενεργειακούς της πόρους σε τιμές που καθορίζονται από την αγορά, απορρίπτοντας ουσιαστικά την άποψη ότι η Μόσχα χρησιμοποιεί τις ενεργειακές εξαγωγές ως εργαλείο εκβιασμού.
Η ενεργειακή σχέση Ρωσίας–Ευρώπης υπήρξε επί δεκαετίες ένας από τους σημαντικότερους οικονομικούς δεσμούς μεταξύ των δύο πλευρών. Η δραματική συρρίκνωση αυτής της σχέσης μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία έχει, ωστόσο, μετατρέψει την ενέργεια από πεδίο οικονομικής συνεργασίας σε βασικό παράγοντα γεωπολιτικής αντιπαράθεσης.
«Συστημικά λάθη» της Δύσης μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ
Ο Putin απέδωσε τη σημερινή κατάσταση στην Ευρώπη σε μια σειρά «συστημικών λαθών» της Δύσης, στους τομείς της πολιτικής, της ασφάλειας και της οικονομίας.
Όπως υποστήριξε, μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου και την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, η Δύση αισθάνθηκε ότι βρισκόταν «στην κορυφή του Ολύμπου» και ότι μπορούσε να ενεργεί χωρίς να υπολογίζει τις συνέπειες.
Κατά τη ρωσική προσέγγιση, η διεύρυνση του ΝΑΤΟ προς ανατολάς αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα σημεία τριβής.
Ο Putin επανέλαβε ότι η Μόσχα είχε προειδοποιήσει επανειλημμένα πως η επέκταση της Συμμαχίας προς τα ρωσικά σύνορα ήταν απαράδεκτη για τη Ρωσία.
«Όλοι κάνουν λάθη και έχουμε το μερίδιό μας, όπως όλοι οι άλλοι στον κόσμο», σημείωσε, προσθέτοντας όμως ότι τα λάθη της Δύσης, σύμφωνα με τον ίδιο, πολλαπλασιάστηκαν και τελικά δημιούργησαν μια «χιονοστιβάδα».
Στο επίκεντρο των δηλώσεων Putin βρέθηκε για ακόμη μία φορά η Ουκρανία.
Ο Ρώσος πρόεδρος υποστήριξε ότι η σημερινή κρίση αποτελεί συνέχεια μιας μακράς διαδικασίας δυτικής πίεσης προς τη Ρωσία και συνέδεσε άμεσα τις εξελίξεις με το 2014 και την ανατροπή του τότε Ουκρανού προέδρου Viktor Yanukovych.
Ο Putin αναγνώρισε ότι ο Yanukovych ενδεχομένως έκανε σημαντικά λάθη και ότι υπήρχαν λόγοι για δημόσια δυσαρέσκεια, επέμεινε όμως ότι η αλλαγή εξουσίας το 2014 αποτέλεσε, κατά τη ρωσική εκδοχή των γεγονότων, κομβικό σημείο για την εξέλιξη της κρίσης.
Υποστήριξε επίσης ότι αμέσως μετά την αλλαγή καθεστώτος η Δύση έθεσε ως στόχο την ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ, γεγονός που, σύμφωνα με τον ίδιο, αποτέλεσε βασική αιτία για τα σημερινά τραγικά γεγονότα.
Η συγκεκριμένη ερμηνεία αποτελεί πάγια θέση του Κρεμλίνου και βρίσκεται στον πυρήνα της ρωσικής επιχειρηματολογίας για την ασφάλεια στην Ανατολική Ευρώπη.
Οι Ευρωπαίοι πολίτες
Ο Ρώσος πρόεδρος υποστήριξε ακόμη ότι οι Ευρωπαίοι πολίτες αντιλαμβάνονται πλέον τους κινδύνους της πολιτικής που ακολουθούν οι κυβερνήσεις τους.
Κατά τον Putin, η ενίσχυση των πολιτικών δυνάμεων που τάσσονται κατά της σημερινής ευρωπαϊκής πολιτικής αποτελεί ένδειξη ότι ένα τμήμα των ευρωπαϊκών κοινωνιών αντιδρά στην πορεία προς μεγαλύτερη στρατιωτική και οικονομική αντιπαράθεση με τη Ρωσία.
Στο πλαίσιο αυτό αναφέρθηκε και στις εκλογικές εξελίξεις στη Γερμανία και ειδικότερα στη νίκη του AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ.
Ωστόσο, ο Putin απέφυγε να σχολιάσει το αποτέλεσμα, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για εσωτερική πολιτική υπόθεση της Γερμανίας.
«Δεν θέλω και δεν θα σχολιάσω τα εγχώρια πολιτικά γεγονότα που συμβαίνουν σε αυτήν την ομοσπονδιακή δημοκρατία», δήλωσε.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε και η αναφορά του Putin στον πρώην καγκελάριο της Γερμανίας Helmut Kohl.
Ο Ρώσος πρόεδρος αφηγήθηκε ότι ο Kohl τού είχε μεταφέρει την άποψη πως το μέλλον της Ευρώπης και της Γερμανίας θα μπορούσε να διασφαλιστεί μόνο μέσα από καλές και συμμαχικές σχέσεις με τη Ρωσία.
Η αναφορά αυτή έχει ιδιαίτερη πολιτική σημασία, καθώς παραπέμπει σε μια διαφορετική εποχή στις σχέσεις Ρωσίας–Γερμανίας, όταν η οικονομική αλληλεξάρτηση και η ενεργειακή συνεργασία θεωρούνταν στοιχεία σταθερότητας για ολόκληρη την Ευρώπη.
Σήμερα, η εικόνα είναι σχεδόν αντίστροφη: η Γερμανία βρίσκεται στον πυρήνα της ευρωπαϊκής στήριξης προς την Ουκρανία, ενώ οι ενεργειακοί δεσμοί με τη Ρωσία έχουν περιοριστεί δραστικά.
Ο Putin αναφέρθηκε επίσης στην εμπειρία της Ρωσίας από τη συμμετοχή στην G8, υποστηρίζοντας ότι η ένταξη της Μόσχας δεν υπήρξε ποτέ πραγματικά πλήρης.
«Κάποτε μας συμπεριέλαβαν στην G8, αλλά δεν ήταν πλήρης ένταξη», δήλωσε, αφήνοντας να εννοηθεί ότι ακόμη και κατά την περίοδο της στενότερης συνεργασίας Ρωσίας και Δύσης υπήρχαν σημαντικές πολιτικές και στρατηγικές διαφορές.
Η Ρωσία απομακρύνθηκε από την G8 το 2014, μετά την προσάρτηση της Κριμαίας, γεγονός που σηματοδότησε την οριστική κατάρρευση ενός σημαντικού μέρους της μεταψυχροπολεμικής αρχιτεκτονικής συνεργασίας μεταξύ Μόσχας και Δύσης.
Από την οικονομική αλληλεξάρτηση στη γεωπολιτική αποσύνδεση
Οι δηλώσεις Putin καταδεικνύουν ότι η σχέση Ρωσίας–Ευρώπης βρίσκεται σε ένα ιστορικό σημείο καμπής.
Για δεκαετίες, η οικονομική αλληλεξάρτηση λειτουργούσε ως ανάχωμα στις πολιτικές διαφωνίες.
Το ρωσικό φυσικό αέριο, το πετρέλαιο και άλλοι ενεργειακοί πόροι τροφοδοτούσαν την ευρωπαϊκή οικονομία, ενώ οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις και επενδύσεις είχαν ισχυρή παρουσία στη Ρωσία.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία ανέτρεψε αυτή την ισορροπία.
Η ενέργεια μετατράπηκε σε στρατηγικό όπλο πολιτικής πίεσης, οι κυρώσεις περιορίζουν τις οικονομικές συναλλαγές και η Ευρώπη επιδιώκει πλέον να μειώσει την εξάρτησή της από τη Ρωσία. Από την άλλη πλευρά, η Μόσχα στρέφει το οικονομικό της βάρος προς την Ασία και άλλες αγορές.
Το αποτέλεσμα είναι μια διαδικασία γεωπολιτικής και οικονομικής αποσύνδεσης, η οποία δύσκολα μπορεί να αναστραφεί χωρίς μια ευρύτερη πολιτική συμφωνία για την ασφάλεια στην Ευρώπη.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών