Πλατφόρμες διανομής, ηλεκτρονικά καταστήματα και συνδρομητικές υπηρεσίες ψυχαγωγίας κερδίζουν ολοένα μεγαλύτερο μερίδιο από τις καθημερινές δαπάνες των νοικοκυριών
Ο σύγχρονος άνθρωπος φαίνεται πως χρειάζεται όλο και λιγότερο να βγει από το σπίτι του. Με ένα κινητό τηλέφωνο μπορεί να παραγγείλει φαγητό, να αγοράσει προϊόντα, να εργαστεί, να παρακολουθήσει ταινίες και να επικοινωνήσει με άλλους ανθρώπους.
Αυτή η νέα πραγματικότητα ονομάζεται «couch economy», δηλαδή «οικονομία του καναπέ», και αποτελεί ένα από τα χαρακτηριστικότερα φαινόμενα της ψηφιακής εποχής.
Σύμφωνα με ανάλυση της Visa, η τάση ενισχύθηκε σημαντικά κατά την πανδημία, αλλά συνεχίστηκε και μετά την άρση των περιορισμών.
Ο καναπές έγινε χρυσωρυχείο για τις πολυεθνικές
Οι επιχειρήσεις αξιοποιούν τη νέα καταναλωτική συμπεριφορά, προσφέροντας υπηρεσίες που περιορίζουν την ανάγκη μετακίνησης.
Πλατφόρμες διανομής, ηλεκτρονικά καταστήματα και συνδρομητικές υπηρεσίες ψυχαγωγίας κερδίζουν ολοένα μεγαλύτερο μερίδιο από τις καθημερινές δαπάνες των νοικοκυριών.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζονται στην έρευνα της Visa, το μερίδιο των δαπανών με κάρτα για διαδικτυακή ψυχαγωγία και συνδρομές αυξήθηκε από 10% το 2019 σε 17,5% το 2026.
Αντίθετα, το αντίστοιχο ποσοστό για δραστηριότητες εκτός σπιτιού αυξήθηκε μόλις από 5% σε 6%.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Visa, Wayne Best, επισημαίνει ότι οι νέες τεχνολογίες και η τεχνητή νοημοσύνη μεταμορφώνουν ακόμη και τον τρόπο με τον οποίο οι καταναλωτές επιλέγουν προϊόντα.
Η μοναξιά γίνεται μπίζνα – Οι αριθμοί προκαλούν ανησυχία
Πίσω από την εκρηκτική ανάπτυξη των ψηφιακών υπηρεσιών κρύβεται και μια βαθύτερη κοινωνική αλλαγή: η αύξηση των ανθρώπων που ζουν μόνοι.
Η Βρετανίδα οικονομολόγος Noreena Hertz έχει αναλύσει πώς η κοινωνική απομόνωση μπορεί να μετατραπεί σε εμπορική ευκαιρία, καθώς οι άνθρωποι που ζουν μόνοι χρειάζονται ξεχωριστές κατοικίες, συσκευές, συνδρομές και υπηρεσίες.
Έρευνα του Jianguo Liu από το Michigan State University έδειξε ότι τα νοικοκυριά ενός ατόμου μπορούν να καταναλώνουν σημαντικά περισσότερους πόρους ανά άνθρωπο από τα μεγαλύτερα νοικοκυριά.
Ενδεικτικά, καταγράφονται αυξήσεις 38% στην κατανάλωση προϊόντων, 42% στη χρήση υλικών συσκευασίας και 55% στην ηλεκτρική ενέργεια, σε σύγκριση με την κατά κεφαλήν κατανάλωση οικογενειών με δύο παιδιά.
Η Ρωσία ακολουθεί την ίδια πορεία
Η αλλαγή είναι ιδιαίτερα εμφανής και στη Ρωσία, όπου το ηλεκτρονικό εμπόριο ξεπέρασε τα 11,5 τρισεκατομμύρια ρούβλια το 2025, σημειώνοντας αύξηση 28%.
Στο πρώτο εξάμηνο του 2026, οι διαδικτυακές πωλήσεις έφτασαν τα 7,2 τρισεκατομμύρια ρούβλια, ενώ η διανομή τροφίμων αναπτύσσεται με εντυπωσιακούς ρυθμούς.
Παράλληλα, το ποσοστό των νοικοκυριών ενός ατόμου στη Ρωσία φέρεται να αυξήθηκε από περίπου 20% το 2002 σε 42% το 2020.
Παρόμοιες δημογραφικές μεταβολές καταγράφονται στην Ιαπωνία, τη Νότια Κορέα και τις σκανδιναβικές χώρες.
Το τρομακτικό ερώτημα: Άνεση ή κοινωνική απομόνωση;
Η «οικονομία του καναπέ» προσφέρει αναμφισβήτητες ευκολίες, εξοικονομώντας χρόνο και διευκολύνοντας την καθημερινότητα εκατομμυρίων ανθρώπων.
Ωστόσο, η συνεχής αντικατάσταση των προσωπικών δραστηριοτήτων από ψηφιακές υπηρεσίες εγείρει ερωτήματα για το μέλλον των ανθρώπινων σχέσεων.
Η αυξανόμενη χρήση ηλεκτρονικών υπηρεσιών δεν σημαίνει απαραίτητα περισσότερη μοναξιά, αλλά όταν συνδυάζεται με λιγότερες κοινωνικές επαφές μπορεί να ενισχύσει την απομόνωση.
Το μεγάλο παράδοξο είναι ότι όσο περισσότερο η τεχνολογία διευκολύνει τη ζωή μας, τόσο περισσότερες καθημερινές δραστηριότητες μπορούμε να πραγματοποιούμε χωρίς ανθρώπινη επαφή.
Και ενώ οι εταιρείες βλέπουν μια τεράστια επιχειρηματική ευκαιρία, το ερώτημα παραμένει: μήπως ο άνθρωπος του μέλλοντος θα έχει ολόκληρο τον κόσμο στην οθόνη του, αλλά όλο και λιγότερους ανθρώπους δίπλα του;
www.bankingnews.gr
Αυτή η νέα πραγματικότητα ονομάζεται «couch economy», δηλαδή «οικονομία του καναπέ», και αποτελεί ένα από τα χαρακτηριστικότερα φαινόμενα της ψηφιακής εποχής.
Σύμφωνα με ανάλυση της Visa, η τάση ενισχύθηκε σημαντικά κατά την πανδημία, αλλά συνεχίστηκε και μετά την άρση των περιορισμών.
Ο καναπές έγινε χρυσωρυχείο για τις πολυεθνικές
Οι επιχειρήσεις αξιοποιούν τη νέα καταναλωτική συμπεριφορά, προσφέροντας υπηρεσίες που περιορίζουν την ανάγκη μετακίνησης.
Πλατφόρμες διανομής, ηλεκτρονικά καταστήματα και συνδρομητικές υπηρεσίες ψυχαγωγίας κερδίζουν ολοένα μεγαλύτερο μερίδιο από τις καθημερινές δαπάνες των νοικοκυριών.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζονται στην έρευνα της Visa, το μερίδιο των δαπανών με κάρτα για διαδικτυακή ψυχαγωγία και συνδρομές αυξήθηκε από 10% το 2019 σε 17,5% το 2026.
Αντίθετα, το αντίστοιχο ποσοστό για δραστηριότητες εκτός σπιτιού αυξήθηκε μόλις από 5% σε 6%.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Visa, Wayne Best, επισημαίνει ότι οι νέες τεχνολογίες και η τεχνητή νοημοσύνη μεταμορφώνουν ακόμη και τον τρόπο με τον οποίο οι καταναλωτές επιλέγουν προϊόντα.
Η μοναξιά γίνεται μπίζνα – Οι αριθμοί προκαλούν ανησυχία
Πίσω από την εκρηκτική ανάπτυξη των ψηφιακών υπηρεσιών κρύβεται και μια βαθύτερη κοινωνική αλλαγή: η αύξηση των ανθρώπων που ζουν μόνοι.
Η Βρετανίδα οικονομολόγος Noreena Hertz έχει αναλύσει πώς η κοινωνική απομόνωση μπορεί να μετατραπεί σε εμπορική ευκαιρία, καθώς οι άνθρωποι που ζουν μόνοι χρειάζονται ξεχωριστές κατοικίες, συσκευές, συνδρομές και υπηρεσίες.
Έρευνα του Jianguo Liu από το Michigan State University έδειξε ότι τα νοικοκυριά ενός ατόμου μπορούν να καταναλώνουν σημαντικά περισσότερους πόρους ανά άνθρωπο από τα μεγαλύτερα νοικοκυριά.
Ενδεικτικά, καταγράφονται αυξήσεις 38% στην κατανάλωση προϊόντων, 42% στη χρήση υλικών συσκευασίας και 55% στην ηλεκτρική ενέργεια, σε σύγκριση με την κατά κεφαλήν κατανάλωση οικογενειών με δύο παιδιά.
Η Ρωσία ακολουθεί την ίδια πορεία
Η αλλαγή είναι ιδιαίτερα εμφανής και στη Ρωσία, όπου το ηλεκτρονικό εμπόριο ξεπέρασε τα 11,5 τρισεκατομμύρια ρούβλια το 2025, σημειώνοντας αύξηση 28%.
Στο πρώτο εξάμηνο του 2026, οι διαδικτυακές πωλήσεις έφτασαν τα 7,2 τρισεκατομμύρια ρούβλια, ενώ η διανομή τροφίμων αναπτύσσεται με εντυπωσιακούς ρυθμούς.
Παράλληλα, το ποσοστό των νοικοκυριών ενός ατόμου στη Ρωσία φέρεται να αυξήθηκε από περίπου 20% το 2002 σε 42% το 2020.
Παρόμοιες δημογραφικές μεταβολές καταγράφονται στην Ιαπωνία, τη Νότια Κορέα και τις σκανδιναβικές χώρες.
Το τρομακτικό ερώτημα: Άνεση ή κοινωνική απομόνωση;
Η «οικονομία του καναπέ» προσφέρει αναμφισβήτητες ευκολίες, εξοικονομώντας χρόνο και διευκολύνοντας την καθημερινότητα εκατομμυρίων ανθρώπων.
Ωστόσο, η συνεχής αντικατάσταση των προσωπικών δραστηριοτήτων από ψηφιακές υπηρεσίες εγείρει ερωτήματα για το μέλλον των ανθρώπινων σχέσεων.
Η αυξανόμενη χρήση ηλεκτρονικών υπηρεσιών δεν σημαίνει απαραίτητα περισσότερη μοναξιά, αλλά όταν συνδυάζεται με λιγότερες κοινωνικές επαφές μπορεί να ενισχύσει την απομόνωση.
Το μεγάλο παράδοξο είναι ότι όσο περισσότερο η τεχνολογία διευκολύνει τη ζωή μας, τόσο περισσότερες καθημερινές δραστηριότητες μπορούμε να πραγματοποιούμε χωρίς ανθρώπινη επαφή.
Και ενώ οι εταιρείες βλέπουν μια τεράστια επιχειρηματική ευκαιρία, το ερώτημα παραμένει: μήπως ο άνθρωπος του μέλλοντος θα έχει ολόκληρο τον κόσμο στην οθόνη του, αλλά όλο και λιγότερους ανθρώπους δίπλα του;
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών