Μια νέα αγορά κρυπτονομισμάτων, που υπόσχεται υψηλές αποδόσεις αλλά κρύβει σημαντικούς κινδύνους, βρίσκεται στο μικροσκόπιο των ρυθμιστικών αρχών στις ΗΠΑ και την Ευρώπη.
Περισσότερα από 10 δισ. δολάρια έχουν κατατεθεί στα λεγόμενα crypto vaults, έναντι 4 δισ. δολαρίων στις αρχές του περασμένου έτους, σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας δεδομένων Blockworks. Οι κάτοχοι ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων επιδιώκουν να εξασφαλίσουν υψηλές αποδόσεις από τα stablecoins που διαθέτουν, δανείζοντάς τα σε traders.
Πώς λειτουργούν τα crypto vaults
Όπως και άλλες μορφές δανεισμού στον χώρο της αποκεντρωμένης χρηματοδότησης (DeFi), τα vaults λειτουργούν σε αποκεντρωμένες πλατφόρμες μέσω έξυπνων συμβολαίων (smart contracts), χωρίς τη μεσολάβηση ενδιάμεσων φορέων. Ωστόσο, κάθε vault διαθέτει έναν λεγόμενο «curator», ο οποίος λειτουργεί με τρόπο αντίστοιχο ενός διαχειριστή επενδυτικού κεφαλαίου, επιλέγοντας την επενδυτική στρατηγική, καθορίζοντας τις παραμέτρους κινδύνου και εισπράττοντας προμήθειες.
Η συνήθης στρατηγική είναι ο δανεισμός ή το staking tokens με στόχο την εξασφάλιση αποδόσεων μεταξύ 3% και 10%, υψηλότερων από εκείνες άλλων μορφών δανεισμού DeFi. Ορισμένες πιο ριψοκίνδυνες στρατηγικές μπορούν να προσφέρουν αποδόσεις ακόμη και 20% ή περισσότερο.
Ωστόσο, ορισμένοι παράγοντες του κλάδου εκφράζουν ανησυχίες ότι, μετά τις ηχηρές καταρρεύσεις των εταιρειών δανεισμού Voyager Digital, Celsius και Genesis το 2022, εξαιτίας επισφαλών δανείων και μαζικών αναλήψεων πελατών, η ανάπτυξη των lending vaults προσελκύει κεφάλαια σε έναν από τους πιο επικίνδυνους και λιγότερο ρυθμιζόμενους τομείς της αγοράς κρυπτονομισμάτων. Σε αυτόν τον χώρο, οι επενδυτές δεν διαθέτουν κάποιον ενδιάμεσο φορέα της αγοράς που να τους προστατεύει, ενώ οι θέσεις τους μπορούν να ρευστοποιηθούν αυτόματα.
«Είναι πολύ επικίνδυνο», δήλωσε ο Léopold Wenger, διευθυντής ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων στην εταιρεία ερευνών Kaiko.
«Ένα από τα μεγαλύτερα παράδοξα είναι ότι όλα είναι δημόσια, επειδή όλα είναι κωδικοποιημένα στο έξυπνο συμβόλαιο. Ωστόσο, κανένας από τους επενδυτές δεν διαβάζει ή δεν κατανοεί τους δείκτες, τα ποσοστά ρευστότητας. Απλώς κοιτάζουν τα επιτόκια», πρόσθεσε.
O κίνδυνος μαζικών ρευστοποιήσεων
Τα lending vaults, τα οποία διαφέρουν από τα ασφαλή ψηφιακά θησαυροφυλάκια που χρησιμοποιούν ορισμένοι επενδυτές για να προστατεύουν τους κωδικούς πρόσβασης και τα περιουσιακά τους στοιχεία, επιτρέπουν στους χρήστες να συνδέουν τα crypto wallets τους και να καταθέτουν tokens σε μια στρατηγική της επιλογής τους, λαμβάνοντας σχεδόν άμεσα τόκους.
Οι υποστηρικτές τους υποστηρίζουν ότι αντιπροσωπεύουν τη νέα εποχή των κρυπτονομισμάτων. Καθώς ολοένα περισσότερα παραδοσιακά περιουσιακά στοιχεία, όπως μετοχές και επενδυτικά κεφάλαια, μετατρέπονται σε tokens και γίνονται διαπραγματεύσιμα μέσω blockchain, οι υποστηρικτές εκτιμούν ότι τα vaults προσφέρουν περισσότερους τρόπους αξιοποίησής τους.
Προς το παρόν, οι βασικοί καταθέτες στα vaults είναι εταιρείες χρηματοοικονομικής τεχνολογίας (fintechs) που διατηρούν μεγάλα υπόλοιπα σε stablecoins, εταιρείες διαχείρισης διαθεσίμων σε ψηφιακά περιουσιακά στοιχεία και hedge funds, σύμφωνα με τον Adrian Cachinero Vasiljevic, συνιδρυτή της Steakhouse Financial, της μεγαλύτερης εταιρείας διαχείρισης vaults.
Παρότι τα vaults παρέχουν στους επενδυτές μεγαλύτερο έλεγχο επί των εξασφαλίσεων που χρησιμοποιούν σε σύγκριση με τον συμβατικό δανεισμό DeFi, συνήθως διαθέτουν αυτοματοποιημένους μηχανισμούς που μπορούν να ρευστοποιήσουν γρήγορα χαρτοφυλάκια τα οποία βρίσκονται σε δυσχερή θέση. Αυτό μπορεί να επιδεινώσει ένα sell off στην αγορά.
«Σε ένα σενάριο έντονης πίεσης, τα πράγματα μπορούν να αλλάξουν πολύ γρήγορα», δήλωσε ο Andrew O’Neill, επικεφαλής αναλυτής ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων στην S&P Global Ratings. Όπως πρόσθεσε, στον χώρο της αποκεντρωμένης χρηματοδότησης τα προβλήματα μπορούν να μεταδοθούν «πολύ ταχύτερα» σε σύγκριση με τις παραδοσιακές χρηματοπιστωτικές αγορές.
Κυβερνοεπιθέσεις και σφάλματα στα έξυπνα συμβόλαια
Οι κυβερνοεπιθέσεις αποτελούν έναν ακόμη κίνδυνο. Σύμφωνα με την TRM Labs, κατά το πρώτο εξάμηνο του τρέχοντος έτους κλάπηκαν 972 εκατ. δολάρια από πλατφόρμες αποκεντρωμένης χρηματοδότησης. Επιπλέον, ενδέχεται να υπάρχουν σφάλματα στον κώδικα των έξυπνων συμβολαίων, τα οποία μπορεί να οδηγήσουν σε προβλήματα όταν προκύπτουν απρόβλεπτες καταστάσεις. Για παράδειγμα, τον Μάρτιο, μια κυβερνοεπίθεση στο αποκεντρωμένο πρωτόκολλο Resolv προκάλεσε την κατάρρευση ορισμένων τιμών κρυπτονομισμάτων.
Το token USR χρησιμοποιούνταν ως εξασφάλιση σε ορισμένα vaults, στα οποία η τιμή του είχε προκαθοριστεί στον κώδικα στο 1 δολάριο. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα το vault να μην αναγνωρίσει ότι η πραγματική τιμή του token είχε καταρρεύσει εξαιτίας της κυβερνοεπίθεσης.
Περίπλοκες στρατηγικές και εξασφαλίσεις χαμηλής ρευστότητας
Οι επενδυτικές στρατηγικές που είναι διαθέσιμες μέσω των vaults μπορεί να είναι περίπλοκες και να περιλαμβάνουν τη χρήση tokens με περιορισμένη ρευστότητα ως εξασφαλίσεων.
Για παράδειγμα, ένα από τα δημοφιλέστερα vaults στην αποκεντρωμένη πλατφόρμα Morpho χορηγεί δάνεια σε stablecoin USDG, χρησιμοποιώντας ως εξασφαλίσεις διάφορα tokens. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται ένα stablecoin που δεν υποστηρίζεται από κρατικά νομίσματα, αλλά από άλλα κρυπτονομίσματα, καθώς και ένα άλλο ψηφιακό νόμισμα που παρακολουθεί την αξία ενός χαρτοφυλακίου tokenised περιουσιακών στοιχείων ιδιωτικής πίστης.
Η SEC εξετάζει την εφαρμογή της νομοθεσίας περί κινητών αξιών
Οι ρυθμιστικές αρχές έχουν ήδη αρχίσει να εξετάζουν κατά πόσο οι δραστηριότητες αυτές χρειάζονται εποπτεία.
Τον Ιούλιο, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς των ΗΠΑ (SEC) ανακοίνωσε ότι εξετάζει τρόπους με τους οποίους τα vaults θα μπορούσαν να υπαχθούν στη νομοθεσία περί κινητών αξιών.
«Ένα vault που κατέχει κινητές αξίες ή κατανέμει περιουσιακά στοιχεία σε επενδύσεις σε κινητές αξίες θα μπορούσε να εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της νομοθεσίας για τις εταιρείες επενδύσεων. Ορισμένα vaults ενδέχεται να λειτουργούν με τρόπο παρόμοιο με τα επενδυτικά καταπιστεύματα», έγραψε η επίτροπος της SEC, Hester Peirce, πριν αποχωρήσει από την υπηρεσία. «Οι στρατηγικές δανεισμού μπορούν επίσης να έχουν σημαντικές επιπτώσεις σε σχέση με την ομοσπονδιακή νομοθεσία περί κινητών αξιών», πρόσθεσε.
Τον Σεπτέμβριο, η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA) πρότεινε τη ρύθμιση των λεγόμενων «gatekeepers», δηλαδή των οντοτήτων που διευκολύνουν συναλλαγές ή λειτουργούν ως ενδιάμεσοι μεταξύ πελατών και υπηρεσιών αποκεντρωμένης χρηματοδότησης. Στόχος της πρότασης είναι ο περιορισμός των κινδύνων που αφορούν την προστασία των καταναλωτών, τη λειτουργία των συστημάτων και τα έξυπνα συμβόλαια.
Η ESMA δήλωσε στους Financial Times ότι οι προτάσεις της «είναι σχετικές με τα lending vaults» στις περιπτώσεις όπου πάροχοι υπηρεσιών κρυπτονομισμάτων διευκολύνουν την πρόσβαση σε αυτά.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών