Τελευταία Νέα
Πολιτική

Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ στο μικροσκόπιο της Βουλής: Πέντε ερωτήματα για τράπεζες, δισεκατομμύρια δανεισμού και κρίσιμες υποδομές

Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ στο μικροσκόπιο της Βουλής: Πέντε ερωτήματα για τράπεζες, δισεκατομμύρια δανεισμού και κρίσιμες υποδομές
Η προειδοποίηση του ΔΝΤ για τη συγκέντρωση των μεγάλων εταιρικών χρηματοδοτήσεων ανοίγει μια συζήτηση που ξεπερνά τα όρια μιας εταιρείας
Ένα ιδιαίτερα σοβαρό ζήτημα για τη σχέση τραπεζικού συστήματος, μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων και κρίσιμων δημόσιων υποδομών φτάνει στη Βουλή, με το σκάνδαλο της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ που αποκάλυψε το BN να βρίσκεται στο επίκεντρο κοινοβουλευτικής ερώτησης προς τα υπουργεία Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Υποδομών και Μεταφορών.

Πόσο εκτεθειμένες είναι οι ελληνικές τράπεζες στους μεγαλύτερους επιχειρηματικούς ομίλους της χώρας; Και τι θα συνέβαινε σε τράπεζες, δημόσια έργα και κρίσιμες υποδομές εάν ένας από αυτούς αντιμετώπιζε σοβαρή χρηματοοικονομική δυσχέρεια;

Αυτά είναι τα βασικά ερωτήματα που φέρνει στη Βουλή ο Ανδρέας Βορύλλας, βουλευτής Β2' Δυτικού Τομέα Αθηνών με τη ΝΙΚΗ, με κοινοβουλευτική ερώτηση που στρέφει ευθέως τους προβολείς στη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, στην τραπεζική της χρηματοδότηση και στο τεράστιο αποτύπωμα του ομίλου στις ελληνικές υποδομές.
Η ερώτηση απευθύνεται στον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη και στον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών Χρίστο Δήμα, οι οποίοι καλούνται να τοποθετηθούν όχι μόνο για την εποπτεία του τραπεζικού κινδύνου, αλλά και για το κατά πόσο υπάρχει σχέδιο προστασίας του Δημοσίου και συνέχισης των έργων σε ένα ακραίο σενάριο. Οι δύο υπουργοί κατέχουν σήμερα τα συγκεκριμένα χαρτοφυλάκια.
Το θέμα που ανοίγει είναι διαφορετικό και πολύ ευρύτερο: πόσο μεγάλο κίνδυνο συγκέντρωσης δημιουργεί για την οικονομία η ταυτόχρονη παρουσία περιορισμένου αριθμού μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων τόσο στις χρηματοδοτήσεις των συστημικών τραπεζών όσο και σε στρατηγικές υποδομές της χώρας;

Και, κυρίως, τι συμβαίνει εάν κάποτε ένας από αυτούς αντιμετωπίσει σοβαρό πρόβλημα;

Η «κόκκινη σημαία» του ΔΝΤ για τις τέσσερις συστημικές τράπεζες

Το υπόβαθρο της υπόθεσης βρίσκεται στην τελευταία αξιολόγηση του ελληνικού χρηματοπιστωτικού συστήματος από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.
Στην τεχνική έκθεση του Financial Sector Assessment Program, το ΔΝΤ επισημαίνει ότι οι τέσσερις ελληνικές συστημικές τράπεζες έχουν πολύ μεγάλες κοινές εκθέσεις προς τους ίδιους ισχυρούς εταιρικούς δανειολήπτες.
Οι δέκα μεγαλύτερες κοινές εκθέσεις προς μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις αντιστοιχούν, σύμφωνα με το Ταμείο, στο 121,6% του συνολικού Tier 1 κεφαλαίου πριν από τα μέτρα περιορισμού πιστωτικού κινδύνου και στο 81% μετά την εφαρμογή τους. Ακόμη σημαντικότερο είναι ότι το ΔΝΤ διαπιστώνει πολύ μικρή διαφοροποίηση μεταξύ των τραπεζών ως προς αυτούς τους μεγάλους αντισυμβαλλομένους.
Η παρατήρηση αυτή έχει βαρύτητα: εάν ένας ή περισσότεροι από τους μεγαλύτερους κοινούς εταιρικούς δανειολήπτες αντιμετώπιζαν σοβαρή δυσχέρεια, το ΔΝΤ αναφέρει ότι θα μπορούσαν να προκύψουν σημαντικές πιέσεις στο τραπεζικό σύστημα. Ταυτόχρονα, όμως, η συνολική αξιολόγηση του Ταμείου είναι ότι οι κίνδυνοι για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα παραμένουν διαχειρίσιμοι και ότι οι μεγάλες επιχειρήσεις συνολικά εμφάνισαν ανθεκτικότητα στα stress tests.
Εδώ υπάρχει μία απαραίτητη διευκρίνιση: το ΔΝΤ δεν κατονομάζει δημόσια τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ ως μία από τις δέκα συγκεκριμένες κοινές εκθέσεις. Η σύνδεση του ομίλου με το ζήτημα της τραπεζικής συγκέντρωσης τίθεται από την κοινοβουλευτική ερώτηση και από δημοσιεύματα στα οποία αυτή αναφέρεται.

ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ: Όταν ένας ιδιωτικός όμιλος βρίσκεται παντού στις κρίσιμες υποδομές

Η συζήτηση αποκτά ιδιαίτερη διάσταση εξαιτίας του μεγέθους και της παρουσίας της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ.
Δεν πρόκειται για έναν όμιλο με δραστηριότητα σε έναν μόνο κλάδο. Μέσω κατασκευών, παραχωρήσεων και ΣΔΙΤ έχει παρουσία σε ένα εκτεταμένο δίκτυο στρατηγικών έργων, από αυτοκινητοδρόμους και αεροδρόμια μέχρι διαχείριση απορριμμάτων, υδάτινα έργα και άλλες υποδομές.
Στο χαρτοφυλάκιό του περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η Αττική Οδός, η Εγνατία Οδός, οι Νέα και Κεντρική Οδός, συμμετοχές στον ΒΟΑΚ, το νέο αεροδρόμιο Ηρακλείου στο Καστέλι και σειρά άλλων παραχωρήσεων και ΣΔΙΤ. Η ίδια η εταιρεία εμφανίζει δίκτυο αυτοκινητοδρόμων άνω των 2.000 χιλιομέτρων στο χαρτοφυλάκιο παραχωρήσεών της.
Ακριβώς αυτή η έκταση δημιουργεί το πολιτικοοικονομικό ερώτημα που βρίσκεται στον πυρήνα της παρέμβασης:
Όταν ένας όμιλος έχει τόσο ισχυρή παρουσία ταυτόχρονα σε τραπεζικές χρηματοδοτήσεις, παραχωρήσεις δεκαετιών και νευραλγικά δημόσια έργα, έχει το κράτος εξετάσει τι θα συνέβαινε σε ένα ακραίο σενάριο;

Τα 4,3 δισ. ευρώ και η κρίσιμη λεπτομέρεια που αλλάζει την εικόνα

Οι αριθμοί του ομίλου είναι μεγάλοι.
Στο τέλος του 2025, ο ενοποιημένος προσαρμοσμένος καθαρός δανεισμός της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ ανερχόταν σε περίπου 4,297 δισ. ευρώ. Την ίδια χρονιά τα έσοδα από συνεχιζόμενες δραστηριότητες έφτασαν τα 3,855 δισ. ευρώ, το προσαρμοσμένο EBITDA τα 631,4 εκατ. ευρώ και τα κέρδη μετά φόρων από συνεχιζόμενες δραστηριότητες τα 136,6 εκατ. ευρώ.
Ωστόσο, ο αριθμός του χρέους χρειάζεται να διαβάζεται μαζί με τη δομή του.
Στα αποτελέσματα του πρώτου εξαμήνου του 2026, η εταιρεία ανακοίνωσε ότι το pro forma προσαρμοσμένο καθαρό χρέος είχε υποχωρήσει στα 3,82 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, σχεδόν ολόκληρο το συγκεκριμένο ποσό αφορά μακροπρόθεσμες χρηματοδοτήσεις έργων, με μέση διάρκεια περίπου 20 χρόνια, ενώ πάνω από το 85% συνδέεται με τις εταιρείες παραχώρησης της Νέας Αττικής Οδού και της Νέας Εγνατίας Οδού. Η εταιρεία αναφέρει επίσης ότι το 93% του συνολικού δανεισμού είναι σταθερού επιτοκίου ή αντισταθμισμένο έναντι επιτοκιακού κινδύνου.
Επομένως, το συνολικό ποσό δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως εάν επρόκειτο εξ ολοκλήρου για συμβατικό εταιρικό χρέος της μητρικής.
Αυτό όμως δεν ακυρώνει το ερώτημα της κοινοβουλευτικής παρέμβασης. Το μεταφέρει σε διαφορετικό επίπεδο: πόσο μεγάλη είναι η πραγματική τραπεζική έκθεση, πώς κατανέμεται και πόσο στενά διασυνδέονται τράπεζες, εταιρείες παραχώρησης και κρίσιμες υποδομές;

Το ερώτημα των stress tests

Ένα από τα πλέον ουσιαστικά σημεία της παρέμβασης αφορά τα stress tests.
Το ΔΝΤ έχει ήδη πραγματοποιήσει αναλύσεις που δείχνουν ότι το ελληνικό τραπεζικό σύστημα συνολικά παραμένει ανθεκτικό ακόμη και σε δυσμενή μακροοικονομικά σενάρια. Παράλληλα, όμως, επισημαίνει ότι η συγκέντρωση των μεγάλων κοινών εταιρικών εκθέσεων απαιτεί συνεχή παρακολούθηση.
Η κοινοβουλευτική ερώτηση επιχειρεί επομένως να πάει ένα βήμα παραπέρα:
Έχουν πραγματοποιήσει οι ελληνικές αρχές ειδικό stress test για το τι θα συνέβαινε εάν ένας από τους μεγαλύτερους κοινούς εταιρικούς δανειολήπτες βρισκόταν σε σοβαρή δυσχέρεια;
Και ακόμη πιο συγκεκριμένα, έχουν αξιολογηθεί δημοσιεύματα για το ύψος της τραπεζικής έκθεσης προς τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ;
Μέχρι να υπάρξει επίσημη απάντηση, δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένο ούτε ότι υπάρχει ειδική εποπτική ανησυχία για τον όμιλο ούτε ότι η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ περιλαμβάνεται στις συγκεκριμένες δέκα εκθέσεις που αναφέρει το ΔΝΤ.

Το δυσκολότερο ερώτημα: Τι συμβαίνει αν σταματήσει ένα κρίσιμο έργο;

Η υπόθεση όμως δεν σταματά στις τράπεζες.
Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ έχει πλέον τόσο εκτεταμένη παρουσία στον τομέα των υποδομών ώστε ένα υποθετικό σοβαρό εταιρικό πρόβλημα θα έθετε αυτομάτως και ένα δεύτερο ζήτημα: τη συνέχεια των έργων και των παραχωρήσεων.
Αυτό είναι και το σημείο στο οποίο καλείται να απαντήσει το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.
Υπάρχει έτοιμος μηχανισμός ώστε, εάν μεγάλος ανάδοχος ή παραχωρησιούχος αντιμετωπίσει χρηματοοικονομική ή λειτουργική κρίση, τα έργα να συνεχιστούν χωρίς μεγάλες καθυστερήσεις;
Υπάρχει πρόβλεψη ώστε να μη μετακυλιστεί μια ιδιωτική επιχειρηματική δυσχέρεια σε πρόσθετο κόστος για το Δημόσιο;
Και πόσο μεγάλη είναι συνολικά η συμβατική έκθεση του κράτους σε εταιρείες του ίδιου ομίλου;

Το πραγματικό θέμα δεν είναι αν «κινδυνεύει» σήμερα η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ

Τα δημοσιευμένα στοιχεία δεν τεκμηριώνουν σήμερα εικόνα χρηματοοικονομικής κατάρρευσης της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ. Αντίθετα, η εταιρεία ανακοίνωσε για το 2025 αύξηση εσόδων και λειτουργικής κερδοφορίας και, στα αποτελέσματα του πρώτου εξαμήνου του 2026, μείωση του pro forma προσαρμοσμένου καθαρού χρέους σε σχέση με το τέλος του προηγούμενου έτους.
Το πραγματικό θέμα είναι η συγκέντρωση ισχύος, χρηματοδότησης και κρίσιμων υποδομών και κατά πόσο οι εποπτικές αρχές και το Ελληνικό Δημόσιο έχουν προετοιμαστεί για ένα ενδεχόμενο ακραίου σοκ.
Ένας όμιλος αυτού του μεγέθους δεν αποτελεί απλώς ιδιωτική εταιρική υπόθεση όταν διαχειρίζεται ή κατασκευάζει υποδομές που χρησιμοποιούνται καθημερινά από εκατομμύρια πολίτες και στηρίζεται σε πολυετείς συμβάσεις με το Δημόσιο.
Γι' αυτό η ουσία της κοινοβουλευτικής ερώτησης συμπυκνώνεται σε ένα ερώτημα:
Εάν κάτι πάει σοβαρά στραβά σε έναν τόσο μεγάλο όμιλο, ποιος απορροφά το σοκ — οι μέτοχοι, οι τράπεζες, οι συμβάσεις παραχώρησης ή, τελικά, το Ελληνικό Δημόσιο;
Οι επίσημες απαντήσεις αναμένονται από τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη και τον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών Χρίστο Δήμα, οι οποίοι κατέχουν σήμερα τα συγκεκριμένα χαρτοφυλάκια.

Αυτούσια τα ερωτήματα της κοινοβουλευτικής παρέμβασης

  1. Έχουν το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η Τράπεζα της Ελλάδος και οι λοιπές αρμόδιες αρχές αξιολογήσει τις επισημάνσεις του ΔΝΤ σχετικά με τη σημαντική συγκέντρωση των τεσσάρων συστημικών τραπεζών σε κοινούς μεγάλους εταιρικούς αντισυμβαλλομένους και ποια συγκεκριμένα μέτρα έχουν ληφθεί ή σχεδιάζονται για την αντιμετώπιση του σχετικού συστημικού κινδύνου;
  2. Έχει πραγματοποιηθεί από τις αρμόδιες ελληνικές εποπτικές αρχές ειδική ανάλυση ή άσκηση προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων (stress test) για τις επιπτώσεις που θα είχε στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα η σοβαρή χρηματοοικονομική δυσχέρεια ενός ή περισσότερων από τους μεγαλύτερους κοινούς εταιρικούς δανειολήπτες των συστημικών τραπεζών, όπως επισημαίνει το ΔΝΤ;
  3. Ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα τα δημοσιεύματα περί προβληματισμού ευρωπαϊκών ή ελληνικών εποπτικών αρχών σχετικά με το ύψος ή τη συγκέντρωση της τραπεζικής έκθεσης προς τον Όμιλο ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και, χωρίς να παραβιάζεται το εποπτικό ή τραπεζικό απόρρητο, έχει αξιολογηθεί από τις αρμόδιες αρχές εάν η συγκεκριμένη έκθεση δημιουργεί αυξημένο κίνδυνο συγκέντρωσης για το ελληνικό τραπεζικό σύστημα;
  4. Έχει το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών αξιολογήσει την έκθεση του Ελληνικού Δημοσίου σε περίπτωση σοβαρής χρηματοοικονομικής ή λειτουργικής δυσχέρειας μεγάλου κατασκευαστικού ομίλου που εκτελεί ταυτόχρονα σημαντικό αριθμό δημοσίων έργων, συμβάσεων παραχώρησης και ΣΔΙΤ και ποιο είναι το συνολικό ύψος των εν εξελίξει συμβάσεων έργων, παραχωρήσεων και ΣΔΙΤ στις οποίες συμμετέχει σήμερα ο Όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ ή εταιρείες του;
  5. Υφίσταται συγκεκριμένο σχέδιο επιχειρησιακής συνέχειας και μηχανισμός άμεσης παρέμβασης του Ελληνικού Δημοσίου ώστε σε περίπτωση σοβαρής δυσχέρειας μεγάλου αναδόχου ή παραχωρησιούχου να διασφαλίζεται η απρόσκοπτη συνέχιση των κρίσιμων έργων υποδομής, να προστατεύονται οι δημόσιοι πόροι και να αποτρέπονται σημαντικές καθυστερήσεις, πρόσθετες δημοσιονομικές επιβαρύνσεις και ευρύτερες επιπτώσεις στην ελληνική οικονομία



Screenshot_1_3.pngScreenshot_2_2.pngScreenshot_4_1.pngScreenshot_5.pngScreenshot_3.png

ΒΟΡΥΛΛΑΣ_ΝΙΚΗ_ΕΝΥΠΟΓΡΑΦΗ_ΕΡΩΤΗΣΗ_18092026.pdf

www.bankingnews.gr

Ρoή Ειδήσεων

Σχόλια αναγνωστών

Δείτε επίσης