Διεθνής έρευνα αποκαλύπτει τα αρχαιότερα ξύλινα εργαλεία χειρός που έχουν βρεθεί ποτέ, ηλικίας 430.000 ετών στην Πελοπόννησο, επαναπροσδιορίζοντας το χρονοδιάγραμμα της ανθρώπινης τεχνολογίας και δείχνοντας πιο σύνθετες συμπεριφορές από ό,τι πιστευόταν
Μια διεθνής συνεργασία ερευνητών από τα Πανεπιστήμια Tübingen και Reading και την Εταιρεία Φυσικής Έρευνας Senckenberg εντόπισε αυτό που θεωρείται πλέον τα αρχαιότερα γνωστά ξύλινα εργαλεία χειρός που χρησιμοποιήθηκαν από ανθρώπους.
Η μελέτη, υπό την καθοδήγηση της Καθηγήτριας Κατερίνας Χαρβάτη από το Κέντρο Senckenberg για την Ανθρώπινη Εξέλιξη και το Παλαιοπεριβάλλον στο Πανεπιστήμιο Tübingen και της Δρ. Annemieke Milks από το Πανεπιστήμιο Reading, επικεντρώνεται σε ανακαλύψεις στον χώρο Μαραθούσσα 1, στην κεντρική Πελοπόννησο.
Τα ευρήματα χρονολογούνται περίπου 430.000 χρόνια πριν!
Ανακάλυψη που αλλάζει το χρονοδιάγραμμα εργαλείων
Όπως αναφέρεται στο περιοδικό PNAS, οι ανακαλύψεις περιλαμβάνουν δύο ξύλινα αντικείμενα που είχαν διαμορφωθεί και χρησιμοποιηθεί από πρώιμους ανθρώπους.
Το ένα είναι κατασκευασμένο από ξύλο σκλήθρας, ενώ το άλλο από ιτιά ή λεύκα. Αυτά τα αντικείμενα αναγνωρίζονται πλέον ως τα αρχαιότερα ξύλινα εργαλεία χειρός που έχουν εντοπιστεί, επεκτείνοντας το γνωστό χρονοδιάγραμμα αυτής της τεχνολογίας κατά τουλάχιστον 40.000 χρόνια!
Επιπλέον στοιχεία από τον χώρο, όπως λίθινα εργαλεία και τα λείψανα ενός ελέφαντα και άλλων ζώων, υποδηλώνουν ότι η περιοχή λειτουργούσε κάποτε ως παραλίμνιος χώρος τεμαχισμού.
Οι πρώιμοι άνθρωποι κατοίκησαν εκεί περίπου 430.000 χρόνια πριν, κατά τη Μέση Πλειστόκαινο περίοδο - από περίπου 774.000 έως 129.000 χρόνια πριν.
«Η Μέση Πλειστόκαινος ήταν μια κρίσιμη φάση στην ανθρώπινη εξέλιξη, κατά την οποία αναπτύχθηκαν πιο σύνθετες συμπεριφορές. Τα πρώτα αξιόπιστα στοιχεία για στοχευμένη τεχνολογική χρήση φυτών προέρχονται επίσης από αυτή την περίοδο», δήλωσε η Κατερίνα Χαρβάτη, παλαιοανθρωπολόγος και ειδικός στην ανθρώπινη εξέλιξη.
Μικροσκοπική ανάλυση αποκαλύπτει ανθρώπινη επεξεργασία
Ευρήματα διαμορφωμένων λίθινων και οστέινων εργαλείων είχαν ήδη δείξει το εύρος δραστηριοτήτων των ανθρώπων της περιοχής, οδηγώντας τους ερευνητές να εξετάσουν πιο προσεκτικά τα διατηρημένα ξύλινα υπολείμματα.
«Σε αντίθεση με την πέτρα, τα ξύλινα αντικείμενα χρειάζονται ειδικές συνθήκες για να διατηρηθούν για μεγάλο χρονικό διάστημα», εξηγεί η Annemieke Milks.
«Εξετάσαμε όλα τα ξύλινα κατάλοιπα λεπτομερώς, παρατηρώντας τις επιφάνειές τους με μικροσκόπια. Βρήκαμε ίχνη κοπής και λάξευσης σε δύο αντικείμενα - σαφή σημάδια ότι είχαν διαμορφωθεί από ανθρώπους».
Μέσω αυτής της ανάλυσης, επιβεβαιώθηκε ότι δύο ξύλινα κομμάτια είχαν τροποποιηθεί και χρησιμοποιηθεί από ανθρώπους. Ένα τμήμα από κορμό σκλήθρας παρουσιάζει ίχνη διαμόρφωσης και φθοράς, υποδηλώνοντας ότι ίσως χρησιμοποιήθηκε για σκάψιμο κοντά στη λίμνη ή για αφαίρεση φλοιού.
Ένα δεύτερο, μικρότερο κομμάτι από ιτιά ή λεύκα παρουσιάζει επίσης ίχνη επεξεργασίας και πιθανής χρήσης. Αντίθετα, ένα τρίτο κομμάτι σκλήθρας με αυλακωτό μοτίβο αποδείχθηκε ότι είχε σημαδευτεί από μεγάλο σαρκοφάγο ζώο, πιθανόν αρκούδα, και όχι από ανθρώπινη δραστηριότητα.
Ευρήματα που αμφισβητούν τα παγκόσμια δεδομένα
«Τα αρχαιότερα ξύλινα εργαλεία προέρχονται από περιοχές όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ζάμπια, η Γερμανία και η Κίνα και περιλαμβάνουν όπλα, εργαλεία σκαψίματος και λαβές. Ωστόσο, όλα είναι νεότερα από τα ευρήματά μας στο Μαραθούσσα 1», δήλωσε η Milks.
Υπάρχει μόνο ένα παλαιότερο στοιχείο χρήσης ξύλου από ανθρώπους, από τον χώρο Kalambo Falls στη Ζάμπια, ηλικίας περίπου 476.000 ετών, αλλά εκεί το ξύλο χρησιμοποιήθηκε ως δομικό υλικό και όχι ως εργαλείο.
«Ανακαλύψαμε τα αρχαιότερα γνωστά ξύλινα εργαλεία μέχρι σήμερα, καθώς και τα πρώτα τέτοια ευρήματα στη νοτιοανατολική Ευρώπη», δήλωσε η Χαρβάτη.
«Αυτό δείχνει για ακόμη μία φορά πόσο εξαιρετικές είναι οι συνθήκες διατήρησης στον χώρο Μαραθούσσα 1. Και το γεγονός ότι μεγάλα σαρκοφάγα άφησαν ίχνη κοντά στον τεμαχισμένο ελέφαντα, δίπλα σε ανθρώπινη δραστηριότητα, υποδηλώνει έντονο ανταγωνισμό μεταξύ τους».
www.bankingnews.gr
Η μελέτη, υπό την καθοδήγηση της Καθηγήτριας Κατερίνας Χαρβάτη από το Κέντρο Senckenberg για την Ανθρώπινη Εξέλιξη και το Παλαιοπεριβάλλον στο Πανεπιστήμιο Tübingen και της Δρ. Annemieke Milks από το Πανεπιστήμιο Reading, επικεντρώνεται σε ανακαλύψεις στον χώρο Μαραθούσσα 1, στην κεντρική Πελοπόννησο.
Τα ευρήματα χρονολογούνται περίπου 430.000 χρόνια πριν!
Ανακάλυψη που αλλάζει το χρονοδιάγραμμα εργαλείων
Όπως αναφέρεται στο περιοδικό PNAS, οι ανακαλύψεις περιλαμβάνουν δύο ξύλινα αντικείμενα που είχαν διαμορφωθεί και χρησιμοποιηθεί από πρώιμους ανθρώπους.
Το ένα είναι κατασκευασμένο από ξύλο σκλήθρας, ενώ το άλλο από ιτιά ή λεύκα. Αυτά τα αντικείμενα αναγνωρίζονται πλέον ως τα αρχαιότερα ξύλινα εργαλεία χειρός που έχουν εντοπιστεί, επεκτείνοντας το γνωστό χρονοδιάγραμμα αυτής της τεχνολογίας κατά τουλάχιστον 40.000 χρόνια!
Επιπλέον στοιχεία από τον χώρο, όπως λίθινα εργαλεία και τα λείψανα ενός ελέφαντα και άλλων ζώων, υποδηλώνουν ότι η περιοχή λειτουργούσε κάποτε ως παραλίμνιος χώρος τεμαχισμού.
Οι πρώιμοι άνθρωποι κατοίκησαν εκεί περίπου 430.000 χρόνια πριν, κατά τη Μέση Πλειστόκαινο περίοδο - από περίπου 774.000 έως 129.000 χρόνια πριν.
«Η Μέση Πλειστόκαινος ήταν μια κρίσιμη φάση στην ανθρώπινη εξέλιξη, κατά την οποία αναπτύχθηκαν πιο σύνθετες συμπεριφορές. Τα πρώτα αξιόπιστα στοιχεία για στοχευμένη τεχνολογική χρήση φυτών προέρχονται επίσης από αυτή την περίοδο», δήλωσε η Κατερίνα Χαρβάτη, παλαιοανθρωπολόγος και ειδικός στην ανθρώπινη εξέλιξη.
Μικροσκοπική ανάλυση αποκαλύπτει ανθρώπινη επεξεργασία
Ευρήματα διαμορφωμένων λίθινων και οστέινων εργαλείων είχαν ήδη δείξει το εύρος δραστηριοτήτων των ανθρώπων της περιοχής, οδηγώντας τους ερευνητές να εξετάσουν πιο προσεκτικά τα διατηρημένα ξύλινα υπολείμματα.
«Σε αντίθεση με την πέτρα, τα ξύλινα αντικείμενα χρειάζονται ειδικές συνθήκες για να διατηρηθούν για μεγάλο χρονικό διάστημα», εξηγεί η Annemieke Milks.
«Εξετάσαμε όλα τα ξύλινα κατάλοιπα λεπτομερώς, παρατηρώντας τις επιφάνειές τους με μικροσκόπια. Βρήκαμε ίχνη κοπής και λάξευσης σε δύο αντικείμενα - σαφή σημάδια ότι είχαν διαμορφωθεί από ανθρώπους».
Μέσω αυτής της ανάλυσης, επιβεβαιώθηκε ότι δύο ξύλινα κομμάτια είχαν τροποποιηθεί και χρησιμοποιηθεί από ανθρώπους. Ένα τμήμα από κορμό σκλήθρας παρουσιάζει ίχνη διαμόρφωσης και φθοράς, υποδηλώνοντας ότι ίσως χρησιμοποιήθηκε για σκάψιμο κοντά στη λίμνη ή για αφαίρεση φλοιού.
Ένα δεύτερο, μικρότερο κομμάτι από ιτιά ή λεύκα παρουσιάζει επίσης ίχνη επεξεργασίας και πιθανής χρήσης. Αντίθετα, ένα τρίτο κομμάτι σκλήθρας με αυλακωτό μοτίβο αποδείχθηκε ότι είχε σημαδευτεί από μεγάλο σαρκοφάγο ζώο, πιθανόν αρκούδα, και όχι από ανθρώπινη δραστηριότητα.
Ευρήματα που αμφισβητούν τα παγκόσμια δεδομένα
«Τα αρχαιότερα ξύλινα εργαλεία προέρχονται από περιοχές όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ζάμπια, η Γερμανία και η Κίνα και περιλαμβάνουν όπλα, εργαλεία σκαψίματος και λαβές. Ωστόσο, όλα είναι νεότερα από τα ευρήματά μας στο Μαραθούσσα 1», δήλωσε η Milks.
Υπάρχει μόνο ένα παλαιότερο στοιχείο χρήσης ξύλου από ανθρώπους, από τον χώρο Kalambo Falls στη Ζάμπια, ηλικίας περίπου 476.000 ετών, αλλά εκεί το ξύλο χρησιμοποιήθηκε ως δομικό υλικό και όχι ως εργαλείο.
«Ανακαλύψαμε τα αρχαιότερα γνωστά ξύλινα εργαλεία μέχρι σήμερα, καθώς και τα πρώτα τέτοια ευρήματα στη νοτιοανατολική Ευρώπη», δήλωσε η Χαρβάτη.
«Αυτό δείχνει για ακόμη μία φορά πόσο εξαιρετικές είναι οι συνθήκες διατήρησης στον χώρο Μαραθούσσα 1. Και το γεγονός ότι μεγάλα σαρκοφάγα άφησαν ίχνη κοντά στον τεμαχισμένο ελέφαντα, δίπλα σε ανθρώπινη δραστηριότητα, υποδηλώνει έντονο ανταγωνισμό μεταξύ τους».
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών