Σύμφωνα με την ανακοίνωση, ο σχεδιασμός αφορά κυρίως τα ραδιενεργά απόβλητα που βρίσκονται ήδη στις εγκαταστάσεις του «Δημόκριτου», ως αποτέλεσμα παλαιότερων ερευνητικών δραστηριοτήτων και της λειτουργίας του ερευνητικού αντιδραστήρα, καθώς και τα απόβλητα που αναμένεται να προκύψουν από τη μελλοντική αποξήλωσή του.
Με στόχο να καθησυχάσουν τις ανησυχίες των πολιτών σχετικά με το ενδεχόμενο δημιουργίας εγκατάστασης οριστικής διάθεσης ραδιενεργών αποβλήτων στον χώρο του ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» στην Αγία Παρασκευή, η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (ΕΕΑΕ) και το Εθνικό Κέντρο Έρευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος» προχώρησαν σε διευκρινίσεις, καθώς η δημόσια διαβούλευση για τη Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) του Εθνικού Προγράμματος Διαχείρισης Αναλωθέντων Καυσίμων και Ραδιενεργών Αποβλήτων είναι σε εξέλιξη.
Στην ανακοίνωσή τους, οι δύο φορείς επιχειρούν να αποσαφηνίσουν τι προβλέπει ο σχεδιασμός για τη διαχείριση των ραδιενεργών αποβλήτων, ποια είναι τα επόμενα βήματα και ποιες προϋποθέσεις θα πρέπει να πληρούνται προτού ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση για τη δημιουργία εγκατάστασης τελικής διάθεσης.
Ποια απόβλητα αφορά ο σχεδιασμός
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, ο σχεδιασμός αφορά κυρίως τα ραδιενεργά απόβλητα που βρίσκονται ήδη στις εγκαταστάσεις του «Δημόκριτου», ως αποτέλεσμα παλαιότερων ερευνητικών δραστηριοτήτων και της λειτουργίας του ερευνητικού αντιδραστήρα, καθώς και τα απόβλητα που αναμένεται να προκύψουν από τη μελλοντική αποξήλωσή του.
Οι δύο φορείς επισημαίνουν ότι δεν πρόκειται για απόβλητα υψηλού επιπέδου ενεργότητας.
Όπως αναφέρουν, τα αναλωθέντα πυρηνικά καύσιμα του ερευνητικού αντιδραστήρα επιστράφηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες το 2019, ενώ τα μη αναλωθέντα καύσιμα επιστράφηκαν στον Καναδά το 2023.
Παράλληλα, υπογραμμίζουν ότι ο υπό εξέταση σχεδιασμός αφορά αποκλειστικά τα απόβλητα που βρίσκονται ήδη στον «Δημόκριτο» και εκείνα που θα προκύψουν από την αποξήλωση του αντιδραστήρα.
Δεν προβλέπεται, σύμφωνα με την ανακοίνωση, η μεταφορά αποβλήτων από άλλες περιοχές της χώρας στο συγκεκριμένο σημείο.
Δεν έχει ληφθεί οριστική απόφαση για εγκατάσταση διάθεσης
Κεντρικό σημείο της ανακοίνωσης αποτελεί η διευκρίνιση ότι η διερεύνηση της δυνατότητας δημιουργίας εγκατάστασης διάθεσης στον χώρο του «Δημόκριτου» δεν συνιστά οριστική απόφαση χωροθέτησης ή κατασκευής.
Όπως αναφέρουν οι δύο φορείς, η καταλληλότητα της τοποθεσίας θα πρέπει να εξεταστεί περαιτέρω μέσα από επιστημονικές και τεχνικές μελέτες.
Στις προβλεπόμενες διαδικασίες περιλαμβάνονται επιτόπιες γεωτρήσεις, υδρογεωλογικές έρευνες και ολοκληρωμένη αξιολόγηση της μακροχρόνιας ραδιολογικής ασφάλειας.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάγκη τεκμηρίωσης της προστασίας των υπόγειων υδάτων, της δημόσιας υγείας και του περιβάλλοντος σε βάθος χρόνου.
Η ανακοίνωση διευκρινίζει, επίσης, ότι εάν από τις αξιολογήσεις δεν προκύψει πως η συγκεκριμένη τοποθεσία είναι κατάλληλη, το Εθνικό Πρόγραμμα προβλέπει την αναζήτηση εναλλακτικής θέσης και τη διενέργεια νέας στρατηγικής περιβαλλοντικής εκτίμησης.
Εργασίες για την ασφαλέστερη φύλαξη των υφιστάμενων αποβλήτων
Οι δύο οργανισμοί αναφέρουν ότι έχουν ήδη ξεκινήσει εργασίες για τον χαρακτηρισμό και την επανασυσκευασία των παλαιών ραδιενεργών αποβλήτων σε νέους περιέκτες, καθώς και για την αναβάθμιση της υφιστάμενης εγκατάστασης φύλαξής τους.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι διαγωνισμοί που δημοσιεύθηκαν στις 14 Οκτωβρίου 2026 αφορούν υπηρεσίες και εξοπλισμό για τη διαχείριση των υφιστάμενων αποβλήτων και ραδιενεργών υλικών και δεν σχετίζονται με την κατασκευή εγκατάστασης τελικής διάθεσης.
Διαβούλευση και ενημέρωση των πολιτών
Οι δύο φορείς αναγνωρίζουν ότι οι ανησυχίες των πολιτών για την ασφάλεια και τις πιθανές περιβαλλοντικές επιπτώσεις είναι κατανοητές.
Παράλληλα, τονίζουν ότι η ενημέρωση και η συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης αποτελούν ουσιώδη στοιχεία της διαδικασίας.
Πέρα από τη δημόσια διαβούλευση σε στρατηγικό επίπεδο, προβλέπονται, σύμφωνα με την ανακοίνωση, και επόμενες διαδικασίες ενημέρωσης και διαβούλευσης, καθώς θα προχωρούν οι μελέτες και οι αδειοδοτήσεις, εφόσον διαμορφωθεί συγκεκριμένο σχέδιο κατασκευής.
Ο «Δημόκριτος» και η ΕΕΑΕ επικαλούνται, επίσης, την πολυετή λειτουργία του ερευνητικού αντιδραστήρα, από το 1961 έως το 2004, καθώς και τη μακρόχρονη δραστηριότητα του ερευνητικού κέντρου, υποστηρίζοντας ότι έχει διασφαλιστεί η ραδιολογική προστασία των εργαζομένων, του περιβάλλοντος και της χώρας.
Το Δελτίο Τύπου του «Δημόκριτου»
www.bankingnews.gr
Στην ανακοίνωσή τους, οι δύο φορείς επιχειρούν να αποσαφηνίσουν τι προβλέπει ο σχεδιασμός για τη διαχείριση των ραδιενεργών αποβλήτων, ποια είναι τα επόμενα βήματα και ποιες προϋποθέσεις θα πρέπει να πληρούνται προτού ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση για τη δημιουργία εγκατάστασης τελικής διάθεσης.
Ποια απόβλητα αφορά ο σχεδιασμός
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, ο σχεδιασμός αφορά κυρίως τα ραδιενεργά απόβλητα που βρίσκονται ήδη στις εγκαταστάσεις του «Δημόκριτου», ως αποτέλεσμα παλαιότερων ερευνητικών δραστηριοτήτων και της λειτουργίας του ερευνητικού αντιδραστήρα, καθώς και τα απόβλητα που αναμένεται να προκύψουν από τη μελλοντική αποξήλωσή του.
Οι δύο φορείς επισημαίνουν ότι δεν πρόκειται για απόβλητα υψηλού επιπέδου ενεργότητας.
Όπως αναφέρουν, τα αναλωθέντα πυρηνικά καύσιμα του ερευνητικού αντιδραστήρα επιστράφηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες το 2019, ενώ τα μη αναλωθέντα καύσιμα επιστράφηκαν στον Καναδά το 2023.
Παράλληλα, υπογραμμίζουν ότι ο υπό εξέταση σχεδιασμός αφορά αποκλειστικά τα απόβλητα που βρίσκονται ήδη στον «Δημόκριτο» και εκείνα που θα προκύψουν από την αποξήλωση του αντιδραστήρα.
Δεν προβλέπεται, σύμφωνα με την ανακοίνωση, η μεταφορά αποβλήτων από άλλες περιοχές της χώρας στο συγκεκριμένο σημείο.
Δεν έχει ληφθεί οριστική απόφαση για εγκατάσταση διάθεσης
Κεντρικό σημείο της ανακοίνωσης αποτελεί η διευκρίνιση ότι η διερεύνηση της δυνατότητας δημιουργίας εγκατάστασης διάθεσης στον χώρο του «Δημόκριτου» δεν συνιστά οριστική απόφαση χωροθέτησης ή κατασκευής.
Όπως αναφέρουν οι δύο φορείς, η καταλληλότητα της τοποθεσίας θα πρέπει να εξεταστεί περαιτέρω μέσα από επιστημονικές και τεχνικές μελέτες.
Στις προβλεπόμενες διαδικασίες περιλαμβάνονται επιτόπιες γεωτρήσεις, υδρογεωλογικές έρευνες και ολοκληρωμένη αξιολόγηση της μακροχρόνιας ραδιολογικής ασφάλειας.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάγκη τεκμηρίωσης της προστασίας των υπόγειων υδάτων, της δημόσιας υγείας και του περιβάλλοντος σε βάθος χρόνου.
Η ανακοίνωση διευκρινίζει, επίσης, ότι εάν από τις αξιολογήσεις δεν προκύψει πως η συγκεκριμένη τοποθεσία είναι κατάλληλη, το Εθνικό Πρόγραμμα προβλέπει την αναζήτηση εναλλακτικής θέσης και τη διενέργεια νέας στρατηγικής περιβαλλοντικής εκτίμησης.
Εργασίες για την ασφαλέστερη φύλαξη των υφιστάμενων αποβλήτων
Οι δύο οργανισμοί αναφέρουν ότι έχουν ήδη ξεκινήσει εργασίες για τον χαρακτηρισμό και την επανασυσκευασία των παλαιών ραδιενεργών αποβλήτων σε νέους περιέκτες, καθώς και για την αναβάθμιση της υφιστάμενης εγκατάστασης φύλαξής τους.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι διαγωνισμοί που δημοσιεύθηκαν στις 14 Οκτωβρίου 2026 αφορούν υπηρεσίες και εξοπλισμό για τη διαχείριση των υφιστάμενων αποβλήτων και ραδιενεργών υλικών και δεν σχετίζονται με την κατασκευή εγκατάστασης τελικής διάθεσης.
Διαβούλευση και ενημέρωση των πολιτών
Οι δύο φορείς αναγνωρίζουν ότι οι ανησυχίες των πολιτών για την ασφάλεια και τις πιθανές περιβαλλοντικές επιπτώσεις είναι κατανοητές.
Παράλληλα, τονίζουν ότι η ενημέρωση και η συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης αποτελούν ουσιώδη στοιχεία της διαδικασίας.
Πέρα από τη δημόσια διαβούλευση σε στρατηγικό επίπεδο, προβλέπονται, σύμφωνα με την ανακοίνωση, και επόμενες διαδικασίες ενημέρωσης και διαβούλευσης, καθώς θα προχωρούν οι μελέτες και οι αδειοδοτήσεις, εφόσον διαμορφωθεί συγκεκριμένο σχέδιο κατασκευής.
Ο «Δημόκριτος» και η ΕΕΑΕ επικαλούνται, επίσης, την πολυετή λειτουργία του ερευνητικού αντιδραστήρα, από το 1961 έως το 2004, καθώς και τη μακρόχρονη δραστηριότητα του ερευνητικού κέντρου, υποστηρίζοντας ότι έχει διασφαλιστεί η ραδιολογική προστασία των εργαζομένων, του περιβάλλοντος και της χώρας.
Το Δελτίο Τύπου του «Δημόκριτου»
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών